Iran neemt wraak op Israël: dit is er aan de hand
Iran heeft zaterdagavond Israël aangevallen. De Islamitische Revolutionaire Garde van Iran heeft meer dan honderd drones en kruisraketten afgevuurd richting het land. Dit gebeurde er sinds het begin van de aanval.
Dit bericht is een samenvatting van de gebeurtenissen van zaterdagavond en -nacht. De recentste ontwikkelingen lees je in ons liveblog.
Rond 22.00 uur zaterdagavond (Nederlandse tijd) verschenen in Israëlische media de eerste berichten dat Iran drones zou hebben gelanceerd. Kort daarna bevestigde het Israëlische leger dat. Daarbij benadrukte het leger klaar te staan om de drones uit de lucht te halen. Israël heeft een doorgaans uitstekend luchtafweersysteem, de zogeheten Iron Dome.
Een half uur later bevestigde de regering van Iran de aanval. Volgens de Islamitische Revolutionaire Garde (IRG) was de aanval "een straf voor Israëlische misdaden". De IRG doelt daarmee op een Israëlische aanval op de Iraanse ambassade in Syrië laatst. Daarover hieronder meer.
Wat eerst alleen drones leken, bleken later ook kruisraketten te zijn. Die vliegen een stuk sneller dan de drones, die rond 1.00 uur Nederlandse tijd Israël bereikten.
Voor zover bekend hebben geen raketten of drones Israël op dit moment bereikt. Het lijkt erop dat veel is onderschept door het luchtafweersysteem. Wel gaat het luchtalarm af op verschillende plekken in Israël.
Volgens Israël heeft Iran meer dan honderd drones afgevuurd. Sommige daarvan zouden al zijn neergehaald boven Syrië of Jordanië, meldde Channel 12. Ook gevechtsvliegtuigen van de VS heeft zeker één drone uit de lucht geschoten.
Rond middernacht meldde de Iraanse vertegenwoordiging in de VN op X dat de "de zaak nu gesloten is". Wel waarschuwt Iran voor een vervolg als Israël in Iraanse ogen een "nieuwe fout" zou maken. Iran benadrukt dat het gaat om een conflict tussen Iran en Israël, waar Verenigde Staten zich buiten moet houden. De VS is een belangrijke bondgenoot van Israël.
De landen rondom Iran en Israël
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft zaterdagavond de leden van het oorlogskabinet bijeengeroepen. Zij vergaderen in het hoofdkwartier van het Israëlische leger in Tel Aviv.
Netanyahu heeft zaterdag tegen het Israëlische volk gezegd dat het leger "klaar is voor elk scenario" en wees daarbij op het luchtafweersysteem. Ook bedankte de premier zijn bondgenoten, waaronder de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk.
Ook de Amerikaanse president Joe Biden overlegt met zijn veiligheidsadviseurs over de aanval. Dat doet hij in de Situation Room in het Witte Huis.
De landen rondom Israël reageerden snel op de dreigingen. Zo zei het Jordaanse leger elk Iraans projectiel neer te halen dat het luchtruim zou schenden. Ook heeft Jordanië het eigen luchtruim gesloten voor het vliegverkeer, net zoals Israël eerder al deed.
Ook Syrië staat paraat vanwege de aanval, melden bronnen uit het Syrische leger. Syrië houdt rekening met vergeldingsaanvallen van Israël op pro-Iraanse milities op Syrisch grondgebied.
Aanval van Iran werd al verwacht
De aanval van Iran op Israël werd al enkele dagen verwacht. Iran had vergeldingsacties aangekondigd voor de dood van twee generaals van de Revolutionaire Garde. Zij kwamen om het leven bij een aanval op een Iraanse diplomatieke post in de Syrische hoofdstad Damascus. Die aanval is waarschijnlijk uitgevoerd door Israël, dat de aanval niet heeft opgeëist.
Vanwege de opgelopen spanningen was Israël dit weekend al op zijn hoede. Dat gold ook voor westerse landen, zoals de Verenigde Staten en Nederland. Er werd een aanval van Israël verwacht, maar hoe deze eruit zou zien was niet duidelijk. Westerse landen hielden bijvoorbeeld ook rekening met een aanslag van een pro-Iraanse militie op een westerse ambassade in het Midden-Oosten.
Lees verder over de Iraanse aanval op Israël
Volg de nasleep in ons liveblog
Alles wat we tot nu toe weten, staat in ons overzicht
Iran dreigt opnieuw aan te vallen "als Israël weer een fout maakt"
Israël kon verreweg de meeste drones en raketten onderscheppen: zo werkt het luchtverdededigingssysteem
Buitenlandverslaggever Matthijs le Loux: "Deze aanval is uniek, maar lijkt vooral een symbolische actie"
Het Midden-Oosten is een lastig te ontwaren kluwen van bondgenoten en conflicten. We zetten daarom op een rij welke landen, regio's en groeperingen vriend of juist vijand van elkaar zijn.