De Nederlandse Top 40 bestaat vrijdag vijftig jaar en dat wordt uitgebreid gevierd door onder andere 'Mr. Top 40' Erik de Zwart en de huidige dj 'Mr. Top 40 jr.' Jeroen Nieuwenhuize. 

"Ik vind het nog steeds de beste lijst van Nederland", zegt De Zwart in gesprek met NU.nl. "De lijst is dan ook altijd de baas over het programma gebleven", voegt Nieuwenhuize daar aan toe. 

De Nederlandse Top 40 is een wekelijkse hitlijst, die door zeezender Radio Veronica in 1965 geïntroduceerd werd. Erik de Zwart was presentator van het programma in de periode van 1989-2002, Jeroen Nieuwenhuize presenteert sinds 2006 het programma op 538. 

Het jubileum wordt vrijdag gevierd met een jubileumboek, postzegels, de lancering van het digitale kanaal 'Top 40 Radio' en een groot feest in Theater Gooiland in Hilversum. "Het is een vijftigjarige viering van de lijst die bestaat", zegt Nieuwenhuize. "Om eerlijk te zijn bestaat de lijst langer dan het radioprogramma. Door dat 'botengedoe' is de Nederlandse Top 40 een aantal jaar niet uitgezonden."

Nummer 2

Wat de lijst volgens De Zwart zo bijzonder maakt, is de hiërarchie. "Ik weet dat ik 'Mr. Top 40' genoemd wordt, maar de lijst gaat niet om mij. Het gaat ook om de andere dj's", zegt de huidige directeur van Radio Veronica. "Maar het gaat vooral om de lijst. Niet iedere dj vind ik geschikt voor de Top 40. Je moet jezelf bij dit programma op nummer 2 zetten: de Top 40 gaat over dé nummer 1."

"De baas van het programma is de samenstelling van de Nederlandse Top 40", voegt Nieuwenhuize toe. "Wij zijn dat niet. Ik ben dan ook heel blij dat de samenstelling van de lijst regelmatig verandert. Het is sowieso minder fraudegevoelig geworden, maar het is ook heel anders dan vijftig jaar geleden. Dat is erg leuk om te zien."

Samenstellen

De Zwart denkt dat het succes van de Nederlandse Top 40 te danken is aan de steeds veranderde samenstelling van de lijst. "Eerst kon je zeggen dat een liedje populair was op basis van verkoop. Nu is de verkoop van plaatjes ingestort, dus moeten we het met meer factoren doen. We kijken dus niet meer naar de absolute aantallen, maar juist naar de populariteit van een liedje."

"Ik geef een voorbeeld: de nummer 1 op de iTunes-lijst is 1.500 keer verkocht. Op Spotify is de nummer 1 van Nederland iets van een half miljoen keer gestreamd. Dan is dat streamen toch belangrijker? En we kijken ook naar rapportcijfers die we van verschillende mensen binnenkrijgen, zodat we meer een lijst maken op basis van verschillende factoren."

Fraude

Onder andere het programma Rambam toonde aan dat je makkelijk een hit in de lijst kunt 'kopen'. "Het is altijd een grote strijd geweest", geeft De Zwart toe. "Al was Rambam de klap op de vuurpijl. Ik weet nog wel dat er een tijd was dat platenmaatschappijen hun volledige marketingbudget gebruikten voor het opkopen van singles."

Nieuwenhuize is blij dat de samenstelling nu anders is. "Ik weet nog wel de tijd dat ik bij TMF de Nederlandse Top 40 presenteerde", vertelt de huidige presentator van het programma. "Toen hadden we bijvoorbeeld Kus en K3. En Schnappi, die irritante krokodil. Maar die stonden zó hoog. Dat was ontzettend irritant. Maar ja, die singletjes werden nog gekocht door opa en oma."

"Ik vond het geen afspiegeling van wat nu echt populair was, de verkopen waren te belangrijk geworden terwijl de wereld muziek al op een andere manier consumeerde", vervolgt hij. "Echt belachelijk was het. Waar was op dat moment Robbie Williams? Ja, die werd door de meeste tieners gedownload via Kazaa en Limewire. Dat was jammer. Gelukkig is dat nu veranderd."

Mexicaanse griep

In 2009 werd Nieuwenhuize geveld door de Mexicaanse griep, die in de zomer van dat jaar door Nederland heerste. De 538-dj presenteerde vervolgens het programma in quarantaine, in zijn eigen huis. "Oh, dat was zo gek. Shownieuws wilde een camera ophangen en mij volgen. Vervolgens wilde de koerier de tape niet ophalen omdat hij bang was om zelf ook de griep op te lopen", zegt de presentator lachend. "RTL Boulevard was er overigens ook. Het was een waanzinnige hysterie."

"Maar ik wilde hoe dan ook de uitzending doen. Ik ben een doorzetter. Dingen moeten gedaan worden, en daarom deed ik het", besluit Nieuwenhuize.

De Zwart ziet de Nederlandse Top 40 over vijftig jaar nog bestaan. "Zeker weten. Mensen houden gewoon van lijstjes. Kijk maar naar deze periode. Er zijn zoveel lijstjes verschenen. Mensen zijn er gek op."