Goede voornemens: 'Veel mensen vertrouwen te veel op hun intenties'

Gezonder eten, meer sporten, minderen met drank en wat vaker bij je oma op bezoek; het zijn wat voorbeelden van zaken die mensen zich rond de jaarwisseling voornemen. NU.nl vroeg twee experts naar goede voornemens en tips waarmee je het - ongeacht wanneer je begint - deze keer wellicht wel volhoudt.

Acht op de tien Nederlanders hebben voor 2018 een of meerdere goede voornemens, zo bleek vorige week uit onderzoek van het ING Economisch Bureau.

De top drie wordt gevormd door meer sporten, minder druk maken en afvallen. Daarbij wordt afvallen gezien als meest "belangrijk" goed voornemen.

Volgens psycholoog en coach Michiel Jongsma is er niks mis met het opstellen van goede voornemens. "Blijkbaar is er behoefte aan; mensen doen het elk jaar weer. Uit statistieken blijkt echter dat de meeste voornemens - en dan gaat het om 80 tot 90 procent - niet uitkomen."

En dat kan volgens Jongsma leiden tot teleurstelling, frustratie en somberheid. "Een goed voornemen begint met motivatie. Veel mensen vertrouwen echter te veel op hun goede intenties en denken dat het wel lukt als ze maar graag genoeg willen. Ze zien barrières over het hoofd. Alleen iets niet meer willen is een wankele basis."

Vooruitdenken

Maak daarom een plan, adviseert de psycholoog. "Bij een goed voornemen moet je vooruitdenken. Als jij als voornemen hebt om meer te sporten, bedenk dan op welke dagen je gaat sporten, of je alleen of met iemand samen wil gaan en wat je doet als het regent."

Ook Rob Bovens, die betrokken is bij IkPas - waarbij mensen dertig of veertig dagen geen alcohol drinken - zegt dat een goed voornemen begint met een plan. "Ga voor jezelf na wat je wil drinken in plaats van alcohol. Ik doe zelf ook mee aan de actie en drink standaard Rivella, dat heeft ook een bittere smaak."

Volgens Jongsma zijn mensen gewoontedieren. "Als je uit je werk komt, wil je automatisch dat biertje pakken. In plaats daarvan zou je een wandeling kunnen maken of gaan sporten of muziek maken."

Schreeuw verder je goede voornemen van de daken, adviseert Bovens. "Dan hoef je je niet telkens te verantwoorden en aan anderen uit te leggen waar je mee bezig bent." Jongsma sluit zich daarbij aan. "Door je omgeving op de hoogte te stellen, voer je de externe druk op."

Haalbare doelen

Wees wel realistisch in het stellen van je doelen, zegt Jongsma. "Stel haalbare doelen. Je bent in het nieuwe jaar niet ineens een ander persoon." En wees geduldig. "Als je jezelf een nieuw patroon wil aanwennen, gaan daar zo een paar maanden overheen. Je moet er dus veel moeite voor doen: je eigen gedrag veranderen, is een van de moeilijkste dingen die er zijn."

Denk ten slotte na over je veerkracht. "Als je lekker relaxed onder de kerstboom zit, is het heel makkelijk om een paar goede voornemens op een rijtje te zetten", weet Jongsma. "Maar als je halverwege januari gestrest en moe uit je werk komt, lijken je doelen een stuk minder goed haalbaar. Door goed te eten, voldoende te slapen en gezond te eten houd je je veerkracht op pijl."

Voordelen

Als het je lukt om je goede voornemen vol te houden, zijn de voordelen legio. "Ik heb zelf onderzoek gedaan naar het slaapgedrag van mensen die niet meer dronken", zegt Bovens. "Er bleek met name een grote invloed te zijn op de REM-slaap. Verder ervoeren niet-drinkers een uitgeruster gevoel. Uit ander onderzoek bleken de glucose- en cholesterolwaarden van niet-drinkers sterk te verbeteren, dus dat is goed nieuws in het kader van diabetes. Ook vallen veel mensen af."

Hoewel bij diëten vaak een jojo-effect te zien is, lijkt dat bij IkPas veel minder het geval. Bovens doet jaarlijks onderzoek naar de actie vanuit Tranzo, het wetenschappelijk centrum voor zorg en welzijn van Tilburg University. "Ik doe metingen na zes weken en zes maanden nadat de actie is afgelopen. Vorig jaar was het alcoholgebruik van deelnemers na zes maanden nog steeds sterk verminderd: van gemiddeld 14,2 glazen per week naar 9,8 glazen per week." 

Bovens denkt dat het succes van de actie - die vorig jaar 10.880 officiële deelnemers had - mede te danken is aan het niet-moraliserende karakter ervan. "Gaandeweg krijgen de motieven van deelnemers aan IkPas meer richting. Ineens merken ze dat ze beter slapen of dat ze afvallen. Die dingen zorgen voor nog meer motivatie."

IkPas begint dit jaar op 14 februari voor degenen die veertig dagen willen meedoen, en op 1 maart voor degenen die dertig dagen willen meedoen.

Lees meer over:
Tip de redactie