Een van de meest krachtige lifehacks die ik ken is je leven eenvoudig houden. Maar het is meteen een van de moeilijkste, want voor je het weet zit je tot over je oren in de hacks, tweaks, gadgets, upgrades, innovaties en add-ons.

Wat is het geheim van eenvoud, en waarom is het zo gemakkelijk je leven moeilijker te maken?

Een van de meest krachtige lifehacks die ik ken, is je leven eenvoudig houden. Maar het is meteen één van de moeilijkste, want voor je het weet zit je tot over je oren in de hacks, tweaks, gadgets, upgrades, innovaties en add-ons. Wat is het geheim van eenvoud, en waarom is het zo gemakkelijk je leven moeilijker te maken?

Nieuw voelt fijn

Iets nieuws is iets goeds - het lijkt wel alsof we geprogrammeerd zijn om nieuwe dingen in ons leven te willen halen. Ze geven een bepaald gevoel, alsof er ineens weer meer mogelijkheden zijn, alsof we meer kunnen dan voorheen. Het is spannend. Een nieuw paar schoenen is een bron van goed gevoel, de meest recente mobiele telefoon hebben is een kick en de strooptocht naar een sexy widget voor op je laptop is heerlijk! Het grote nadeel hiervan, en een zichzelf herhalend probleem, is dat het slijt. Dat lekkere gevoel verdwijnt na een tijdje en je moet op zoek naar een nieuw shot 'nieuw'.

Angst

Wat is een sterke drijfveer om continu op zoek te zijn naar iets dat ons zal verbeteren, verrijken, verfraaien of zelfs vereenvoudigen? Angst. We zijn bang. Bang dat we niet geaccepteerd zullen worden door anderen. Bang dat we een sukkel zijn. Bang dat we een flater slaan. Bang dat wat we hebben niet goed genoeg is om aan alle eisen die aan ons gesteld worden te voldoen. Bang dat we niet bereikbaar zijn als de baas ons nodig heeft. Bang dat we die ene opdracht mislopen als we geen mails kunnen checken als we onderweg zijn. Bang dat we van de steile hellingen van verkeersheuvels op woonerven af zullen glijden en omkantelen als we geen spiksplinternieuwe SUV hebben. Bang dat iemand ons geld afpakt. Bang dat onze geliefden door het noodlot getroffen worden. Bang voor diepe, koude meren. Bang voor de geest van een overleden dode. Bang voor zure melk. Een onbewuste collectie angsten laat ons een vesting maken, veiligheden inbouwen en voorzorgsmaatregelen treffen, vaak zonder te weten waar we ons eigenlijk tegen wapenen.

Complexiteit is het foute antwoord op complexiteit

De wereld om ons heen wordt steeds ingewikkelder. We voelen ons geroepen hier een antwoord op paraat te hebben. Vaak blijven we antwoorden geven terwijl ons geen vraag gesteld wordt. Omdat alles om ons heen gecompliceerder wordt wil dat nog niet zeggen dat we mee moeten gaan in die massahysterie. Kijk eens goed: wat is er écht gaande, moet je ook alarm gaan slaan en meekakelen met de kippen of kan je rustig blijven en observeren wat er gebeurt? Het zal je verbazen hoe veel er gewoon overwaait, een storm in een glas water is, of domweg helemaal niet zo moeilijk is als het lijkt.

Een krachtig antwoord op complexiteit is bijvoorbeeld het besef dat alles altijd in beweging is, maar ook dat alles met elkaar verbonden is. Als je je weerstand hiertegen naast je neerlegt en beseft dat je deel bent van die schijnbare beweging en verbondenheid dan sta je toe dat het stroomt. We zijn allemaal energiesystemen; natuurkunde is dus ook op jou van toepassing. Het is een vorm van overgave die in mijn ervaring leidt tot een adequater reactievermogen: handelen wanneer nodig, niet-handelen wanneer nodig.

Het doet me denken aan het verhaal van een man die plotseling in een verhoogde staat van bewustzijn terechtkwam en zich realiseerde dat hij één was met alles. In plaats van op een kussentje één te gaan zitten zijn met alles liep hij verbaasd naar het fornuis, om uit te proberen of hij dan ook één was met het fornuis: en ja hoor! Hij liep door naar een stoel: en ja hoor! De eenheid maakt geen onderscheid tussen een glorieuze zonsondergang met traag cirkelende zeemeeuwen en een heerlijk briesje of een overvolle coupé in de Intercity naar Eindhoven. Je hoeft dat besef niet te reserveren voor je vrije tijd of serene momenten.

Oppervlakkigheid is des ingewikkeldheids oorkussen

Het lijkt een rare contradictie, maar te oppervlakkig zijn stimuleert ingewikkeldheid. Niet doordringen tot de kern is een andere manier om eenvoud geen recht te doen. Neem bijvoorbeeld iets wat veel van ons bezighoudt: netwerken. In dit tijdsgewricht, dat voor persoonlijke effectiviteit zwaar leunt op relaties en het vermogen om dingen in beweging te krijgen en houden, leeft dit onderwerp duidelijk en met een zeker gevoel van noodzakelijkheid. En wat doen we? Gecompliceerde relatiebeheersystemen in het leven roepen. Persoonlijk contact automatiseren. Communicatie zo efficiënt mogelijk maken. Zo veel mogelijk contacten bij elkaar scharrelen en invoeren in ons relatiebeheersysteem, namen en details als vlinders opgeprikt in ons kabinetje. Maar helaas: contactgegevens zijn geen contact. Wat werkelijk beklijft zijn onzichtbare netwerken van sympathie, een indruk achterlaten omdat je naar iemand luistert, van waarde zijn voor mensen omdat je ze wil helpen en ondanks alles zonder persoonlijke agenda en eigenbelang in beweging blijft. Wie dat snapt hoeft niet te jagen en verzamelen en kan - in eenvoud - vertrouwen op de dynamiek die vanzelf ontstaat als je weet wat mensen werkelijk verbindt, boeit en in beweging zet. Dat zijn dieptelagen die rust en eenvoud in je handelen brengen. Oefen je er in om steeds een beetje verder te kijken in wat werkelijk gaande is, beschouw het hoe en waarom.

Het praatzieke Drostemeisje

Een lifehack uitvoeren en toepassen is een soort taak, een missie. Daarmee laat je een nieuwe complicerende factor toe in je leven, want je moet weer iets. Dan kan je daar weer een interne dialoog over aangaan om dat 'moeten' los te laten en uit die zelfreferentievalkuil te blijven, maar dan is dat op diens beurt weer een hack op een hack. En zo blijven we bezig. Dit is wat ik 'het praatzieke Drostemeisje' noem. Je kent haar wel, de dame op het pak Droste cacao, afgebeeld met een pak cacao waarop ze staat afgebeeld met een pak cacao waarop ze staat afgebeeld met een pak cacao.

Realiseer je dat jij degene bent die het pak observeert en je dus weg kunt kijken van die begoocheling. Eenvoud is iets anders dan vereenvoudigen. Je hoeft niet het Drostemeisje het zwijgen op te leggen; je kunt er gewoon voor kiezen niet meer naar haar te luisteren. Je hoeft niet de spelregels te veranderen; je kunt gewoon stoppen met het spel.

Het deurbeleid en uitsmijters

Wat er niet in komt hoeft er ook niet uit. Eenvoud ontstaat al in je keuzepatroon: sleep je eerst iets je grot in voordat je overgaat tot selectie of kies je meteen al of je iets wel nodig hebt of dat je jezelf onnodig belast met spullen, dingen, gadgets, abonnementen, toezeggingen, verplichtingen en ijzers in het vuur? Hoe meer je in eerste instantie al links laat liggen, hoe minder complicaties. Mochten er toch dingen doorheenglippen, heb dan een daadkrachtige innerlijke uitsmijter in dienst en niet iemand die moeilijk afstand doet van dingen, sentimenteel is over prullaria, bang is niet meer lief gevonden te worden als ze energievampieren uit haar leven bant en zo blijft hangen in uitgestelde of niet gemaakte keuzes. Bedenk ook dat de maatschappij erop gericht is je nieuwe dingen aan te smeren, er worden continu marketingboodschappen op je losgelaten. Kijk of je deze kunt ontzenuwen en buiten de deur kunt houden.

Daag jezelf uit

Het is niet gemakkelijk om eenvoud na te streven en te bereiken. Een favoriet citaat van me is van Dolly Parton: “Do you know what it costs to look this cheap?”. Het vergt een bewust richten van je aandacht en zorgvuldig omgaan met energie. Je zult jezelf tegenkomen in het proces, want veel van de manier waarop je leven is ingericht, zal te maken hebben met angst of oppervlakkigheid. Maar als je er dan in slaagt eenvoud in je leven te brengen is de beloning (onder andere) dat je je tijd en energie kunt investeren in wat echt belangrijk is voor je, in bezigheden waar je van houdt en in mensen die je dierbaar zijn.

Wat betekent eenvoud voor jou? Waar loop je tegenaan, wat is voor jou een ultieme eenvoud-lifehack en hoe gaat je omgeving om met jouw keuze voor eenvoud? Ik verheug me op je reactie!

Reacties