Prinses Amalia viert haar achttiende verjaardag in haar tussenjaar. Het diploma is op zak, studeren gaat volgend jaar pas beginnen en het koningschap is waarschijnlijk nog ver weg. Maar hoe zagen de levens van vader Willem-Alexander en oma Beatrix er eigenlijk uit toen ze die leeftijd hadden?

Willem-Alexander was 46 jaar toen hij koning werd, Beatrix was 42 jaar bij haar inhuldiging. Toen zij achttien waren, was het koningschap dus nog behoorlijk ver weg, al kun je dat pas achteraf concluderen. Er valt natuurlijk ook geen peil op te trekken wanneer dat moment voor Amalia daar is. Mocht dat moment al snel aanbreken, dan zou Amalia het eerst aan haar moeder Máxima willen overlaten. Maar volgens Peter Rehwinkel, auteur van het boek Amalia: de plicht roept, ligt dat ingewikkelder en zou de prinses het koningschap "uitdrukkelijk moeten neerleggen".

Momenteel geniet Amalia van haar tussenjaar, welke studie ze gaat volgen is nog niet bekend. De kans is groot dat ze in de voetsporen treedt van haar vader, die geschiedenis studeerde in Leiden. Willem-Alexander, die ten tijde van zijn achttiende verjaardag nog bezig was met de middelbare school in Wales, sloot zijn studie in 1993 af met een mooie 7,5. Prinses Beatrix studeerde sociologie - eveneens in Leiden - en dat werd uitgebreid met onder meer economie, parlementaire geschiedenis en staatsrecht. Ze slaagde met een 8,5 voor haar doctoraalexamen en mag zich dus doctorandus noemen.

Zowel Beatrix als Willem-Alexander was lid van het corps en ook Amalia heeft laten weten niet uit te sluiten lid te worden van studentenvereniging Minerva. En omdat een studie in Leiden aannemelijk lijkt, is de kans groot dat Amalia gaat wonen op het Rapenburg. Ook de zonen van koning Willem III, Willem en Alexander, Beatrix en Willem-Alexander woonden aan de Leidse gracht.

Over het liefdesleven van Amalia is niets bekend, al heeft ze verteld wel eens een vriendje te hebben gehad. Ook Willem-Alexander en Beatrix bevonden zich ten tijde van hun achttiende verjaardag nog niet in een serieuze relatie. Willem-Alexander zou zijn eerste langere liefde hebben leren kennen tijdens zijn studententijd. Van Beatrix is bekend dat zij rond 1962 Claus von Amsberg leerde kennen, rond haar 24e levensjaar. Pas in 1965 werden ze hand in hand gefotografeerd en datzelfde jaar werd hun verloving bekendgemaakt.

Willem-Alexander wordt geïnstalleerd in de Raad van State, 4 juli 1985. Hij is dan al een paar maanden achttien jaar.

Willem-Alexander wordt geïnstalleerd in de Raad van State, 4 juli 1985. Hij is dan al een paar maanden achttien jaar.
Willem-Alexander wordt geïnstalleerd in de Raad van State, 4 juli 1985. Hij is dan al een paar maanden achttien jaar.
Foto: ANP

In tegenstelling tot haar vader en oma lijkt Amalia zich makkelijker in haar lot te schikken. "Ik ben in dienst van mijn land. Ik geef mijn leven aan Nederland", vertelde ze in gesprek met Claudia de Breij. Terwijl Beatrix, die op haar achttiende nog 24 jaar zou moeten wachten tot ze koningin werd, daar anders in stond. "Ik begrijp niet wat de mensen in ons zien", zei ze tegen Hella Haasse, die haar biografie optekende. En Willem-Alexander vond het belangrijk dat hij ook zelf de regie bleef houden. "Je wilt toch zelf je weg vinden. Maar ook als iets vastligt, kun je zelf de weg ernaartoe vinden."

Amalia krijgt de komende jaren alle vrijheid, niet anders dan Willem-Alexander en Beatrix. Los van enkele extra verplichtingen zal ze zich met weinig anders dan haar studie hoeven bezighouden en stimuleerden Willem-Alexander en Máxima haar juist om een tussenjaar te nemen. Bij haar vader was dat niet anders. "Je bent één keer jong, leef 't dan uit; later kan het niet meer", heeft Beatrix tegen hem gezegd. En ook de prinses zelf kreeg dat van haar ouders Juliana en Bernhard te horen, al ervoer ze haar studententijd wel "als een soort gespleten bestaan" omdat ze niet te veel aan haar toekomst wilde denken.

In tegenstelling tot haar vader en oma accepteerde Amalia geen miljoenentoelage, die de troonopvolger vanaf zijn of haar achttiende verjaardag krijgt. De prinses zou op jaarbasis een toelage van 1,6 miljoen euro krijgen, maar ziet daar vanaf zolang ze daar weinig als tegenprestatie tegenover kan stellen. In een brief aan demissionair premier Mark Rutte schreef de prinses dat ze het inkomen tot het einde van haar studie zal terugstorten.

Haar vader wilde zijn toelage aanvankelijk ook niet aanvaarden. Ruud Lubbers, destijds premier, stelde daarom voor om de leeftijdsgrens voor het koningschap te verhogen, wat ook zou betekenen dat de toelage pas na de studiejaren wordt uitgekeerd. De Tweede Kamer ging daar niet mee akkoord.

Zo verschilde Amalia's jeugd met die van andere kroonprinsessen
170
Zo verschilde Amalia's jeugd met die van andere kroonprinsessen