Als het aan het Europees Parlement ligt, moet er vanaf 2027 een CO2-grensbelasting worden betaald bij de import van producten als staal, kunstmest en cement. De importheffing wordt gelijk aan de CO2-prijs die producenten binnen de EU betalen onder het Europese emissiehandelssysteem.

De grensheffing is een belangrijk onderdeel van de Europese klimaatplannen, die moeten leiden tot een vermindering van de CO2-uitstoot met 55 procent in 2030. Het zou voor het eerst zijn dat een regio niet alleen binnen de eigen grenzen de uitstoot van CO2 beprijst, maar ook daarbuiten.

De CO2-grensbelasting valt samen met een herziening van het Europese emissiehandelssysteem. Nu krijgen bedrijven in verschillende sectoren nog gratis CO2-rechten voor al hun uitstoot. Brussel vreest namelijk dat zij anders kapot geconcurreerd zouden worden door vervuilende bedrijven buiten de EU.

Door de grensheffing moet een gelijk speelveld ontstaan. Het Europees Parlement stemde er daarom dinsdag voor om de gratis rechten tussen 2027 en 2033 volledig af te bouwen. Vanaf 2027 moeten staal- en cementfabrikanten betalen voor elke ton CO2 die ze uitstoten. Zo worden zij aangemoedigd om te vergroenen.

Eerste poging mislukte

De stemming verliep niet zonder slag of stoot. Het Parlement zou de plannen eigenlijk twee weken geleden al goedkeuren, maar dat liep uit op een fiasco. De linker- en rechterflank bleken geen compromis te hebben bereikt over de details, waardoor er tijdens de stemmingen veel rumoer ontstond in de zaal en de sociaaldemocraten na spoedoverleg besloten om tegen het volledige maatregelenpakket te stemmen.

Nieuwe onderhandelingen leidden uiteindelijk wel tot een compromis, dat dinsdag werd goedgekeurd. PvdA-Europarlementariër Mohammed Chahim, die de onderhandelingen over de koolstofheffing leidde, is blij dat 'zijn' voorstel nu toch is aangenomen. "De vervuiler gaat echt betalen en we geven een duwtje in de rug aan de rest van de wereld om hetzelfde te doen."

Ook scheepvaart moet CO2-prijs betalen

Als onderdeel van het pakket klimaatmaatregelen moet ook de scheepvaart gaan betalen voor haar uitstoot. Verder komt er een apart emissiehandelssysteem voor wegtransport en de verwarming van gebouwen.

Die gaat in eerste instantie alleen gelden voor bedrijven, maar vanaf 2029 mogelijk ook voor consumenten. Zij zouden dan via een toeslag aan de pomp of op de energierekening betalen voor hun CO2-uitstoot. Dat moet vooral zorgen voor minder uitstoot in de landen waar de accijnzen en energiebelastingen nu nog erg laag zijn.

Na de stemming in het parlement moeten de klimaatplannen nog worden uitonderhandeld met de EU-lidstaten en de Europese Commissie. Dat gebeurt mogelijk nog in de loop van dit jaar.