De onstuimige 4 mei brengt nieuwe records in de opbrengst van windenergie. Windmolens leveren dinsdagmiddag ruim 40 procent van het Nederlandse stroomgebruik, en afgelopen nacht de helft. Ook werd een recordhoge productiepiek bereikt, zegt energie-expert Martien Visser.

"De productie kwam korte tijd boven de 6.000 megawatt. Dat was nog nooit zo hoog", aldus Visser.

Of het naast dat piekrecord ook een dagrecord wordt, is pas aan het einde van het etmaal met zekerheid te zeggen, maar kijkend naar de weersverwachting en actuele statistieken komt ook dat record in zicht.

Dat vorige dagrecord dateert van 20 januari. Toen produceerden Nederlandse windmolens 135.000 megawattuur aan elektriciteit.

Paasdag behoudt relatieve windrecord

Naast piekproductie en totale opbrengst kun je windrecords ook nog uitdrukken in het percentage van het stroomgebruik. "Procentueel kampioen is dan Tweede Paasdag. De windopbrengst was met 130.000 megawattuur toen wat lager, maar omdat het een feestdag was, gebruikten we ook minder elektriciteit."

"Naar schatting kwam die dag 43 procent van alle elektriciteit van wind. Ik verwacht dat we dat vandaag, op een normale werkdag, als gemiddelde niet zullen overtreffen."

Bij 'ideaal' weer steeds nieuwe records

Visser is lector energietransitie aan de Hanzehogeschool Groningen en levert data die het mogelijk maken de productiestatistieken van duurzame energie in Nederland live te volgen. Wie die statistieken volgt, valt het op dat records voor zonne- en windenergie elkaar snel opvolgen - omdat de capaciteit elk jaar groter wordt.

Zo zorgden koude, maar zonnige dagen in maart en april al voor ideale omstandigheden voor zonnestroomrecords. En ook deze dinsdag zijn de weersomstandigheden ideaal, vertelt Visser.

"Hoe harder het waait, hoe meer elektriciteit de windturbines produceren. Maar het moet net geen echt zware storm zijn, want dan worden er uit voorzorg windturbines stilgezet. Ideaal aan de kust is daarom een 'stormachtige wind', tot windkracht 8. Dan zitten de turbines op hun maximale productie."

Een vergelijkbare situatie deed zich afgelopen augustus voor, toen een (bijna) zomerstorm een nieuw record vestigde. En eigenlijk kunnen we ervan uitgaan dat bij vergelijkbaar weer het record elk half of heel jaar opnieuw gebroken wordt, vertelt Visser. Dat komt doordat de capaciteit elke maand verder groeit, op land en vooral op de Noordzee.

Stroomkabel naar Noorwegen wisselt richting

Met het groeiende aanbod wordt het ook belangrijker om pieken en dalen in de productie op elkaar af te stemmen. Die oplossing zit volgens experts naast opslag en reserve-energiecentrales in extra internationale stroomverbindingen. "Ook in omringende landen waait het nu flink", zegt Visser. "Hierdoor ontstaat een overschot aan windenergie. Dat wil je kunnen spreiden over landen."

"Nederland importeert momenteel flink wat elektriciteit uit België en Denemarken, terwijl de kabel naar Noorwegen vandaag volop wordt gebruikt voor export." Diezelfde elektriciteitskabel levert op windstillere dagen juist elektriciteit uit Noorse waterkracht naar Nederland en Duitsland.