De Braziliaanse president Jair Bolsonaro heeft vrijdag groen licht gegeven voor een bezuiniging van 24 procent op het klimaatbudget voor dit jaar. Hij beloofde donderdag juist nog om meer geld uit te trekken om ontbossing in het Amazoneregenwoud tegen te gaan.

Bolsonaro deed die toezegging op een top die was georganiseerd door de Amerikaanse president Joe Biden. De rechts-populistische president van Brazilië zei dat hij het budget voor de handhaving van klimaatwetgeving zou verdubbelen en dat er in 2030 een einde moet zijn gekomen aan illegale ontbossing in zijn land. Die belofte, die een aanzienlijke verandering in Bolsonaro's toon behelsde, werd toegejuicht door de Amerikanen.

Amper 24 uur later heeft Bolsonaro zijn handtekening onder de Braziliaanse overheidsbegroting voor 2021 gezet, met een begroting van 2 miljard real (ongeveer 302 miljoen euro) voor het ministerie van Milieu en de agentschappen die daaronder vallen. In 2020 was dat nog een budget van 2,6 miljard real (zo'n 392 miljoen euro). In de loop van het jaar kan echter nog besloten worden om van de begroting af te wijken en eventueel meer geld uit te geven.

Bolsonaro heeft een veto uitgesproken over ongeveer 1,3 miljard real (198 miljoen euro) aan milieu- en klimaatmaatregelen. Vragen daarover werden doorgestuurd naar het ministerie van Economische Zaken. De Braziliaanse regering ging niet in op vragen over Bolsonaro's belofte om meer geld vrij te maken voor handhaving van milieuwetgeving.

Voor parlementariër Rodrigo Agostinho, aanvoerder van een groep parlementsleden die strijdt tegen klimaatverandering, moet Bolsonaro de daad bij het woord voegen. "Het signaal van de toespraak van donderdag is niet genoeg", aldus Agostinho. "De Braziliaanse regering moet zijn huiswerk gaan doen."

Onder Bolsonaro nemen ontbossing en bosbranden toe

Brazilië had met ondertekening van het klimaatakkoord van Parijs in 2015 al toegezegd illegale ontbossing tegen 2030 een halt toe te roepen. Of het land die belofte wel zou kunnen nakomen, werd echter ernstig in twijfel getrokken nadat Bolsonaro in januari 2019 aan de macht kwam. Hij is voorstander van mijnbouw en landbouwexploitatie in natuurreservaten en inheemse gebieden.

Tijdens Bolsonaro's ambtstermijn zijn ontbossing en het aantal bosbranden in het Amazonegebied alleen maar toegenomen. Uit satellietgegevens blijkt dat de ontbossing tussen augustus 2019 en juli 2020 met 9,5 procent is toegenomen ten opzichte van de twaalf maanden daarvoor, met een ontbost areaal zo groot als Jamaica. In 2019 noemde hij die beelden nog gefabriceerde leugens.