Het is voor starters niet eenvoudig een koopwoning te vinden. De prijzen blijven hoog, en als voormalig huurder betaal je nieuw op de markt het volle pond. Toch zag je een leuk huis staan, dat net wél betaalbaar is, maar met hoge energielasten - nu gas steeds duurder wordt. Waar begin je met isoleren, als het overgrote deel van je spaargeld in de aankoop is gegaan?

Energie-expert Marlon Mintjes van Milieu Centraal vertelt aan NU.nl dat verbetering van de woningisolatie financieel gezien al gauw een goede keuze is, omdat de investering zich al binnen een paar jaar terugverdient - en daarbij meteen al de milieubelasting en het wooncomfort verbetert.

Financieel is het dus een slimme keuze. Maar wat je eerste stap zou moeten zijn, hangt ook van je overgebleven budget af. En als dat klein is, wil je waarschijnlijk ook beginnen met de maatregel die het minst kost en het meest oplevert.

"Het is niet eenduidig te zeggen welke maatregel dat is", zegt Mintjes, "omdat het sterk afhangt van de bestaande isolatiegraad van je woning." Als een woning geen muurisolatie heeft, maakt die aanpassing meestal het grootste verschil - al helemaal bij hoekwoningen of vrijstaande huizen.

Lege spouwen isoleren verdien je in drie jaar terug

De eenmalige kosten van spouwisolatie bedragen bij een hoekwoning in de rekenvoorbeelden van Milieu Centraal zo'n 2.000 euro, en leveren per jaar een gasbesparing van gemiddeld 650 euro op. Deze investering heb je er dus na drie jaar uit.

"Naast spouwmuurisolatie ontbreekt in veel huizen nog vloerisolatie. Het dak is in veel gevallen wel enigszins geïsoleerd. Dit kun je zeker nog wel verbeteren, maar ik zou aanraden om te beginnen op de plek waar nog helemaal geen isolatie aanwezig is", zegt Mintjes.

“Het dak blijft de plek waar de meeste warmte verloren gaat en waar de meest hitte door naar binnen komt in de zomer.”
Andy van den Dobbelsteen, hoogleraar duurzaam bouwen TU Delft

Ook Andy van den Dobbelsteen, hoogleraar duurzaam bouwen aan de TU Delft, denkt met je mee. Muurisolatie is zijn nummer twee tip. "We zijn gaan isoleren in de jaren zeventig, maar aanvankelijk vaak maar een paar centimeter. Als je een huis hebt van vóór 1970 kun je ervan uitgaan dat er oorspronkelijk geen isolatie in zat, en alleen een spouw van 5 centimeter."

Daar wordt Van den Dobbelsteen gelijk praktisch over: "Je kunt die ruimte inderdaad vullen met isolatiemateriaal, en dan zou ik ten zeerste dampopen vezelmateriaal aanraden - dat betekent dat het ademend is."

"Dat kan gemaakt worden van natuurlijke restmaterialen. Met kunststof kun je vochtproblemen krijgen en 'polystyreenparels' - beter bekend als piepschuimkorrels - geven vervuilende rommel als tijdens het isoleren spul wegwaait, of als de muur later gesloopt wordt."

Dakisolatie verbeteren is voor doe-het-zelver relatief eenvoudig

Zijn nummer één tip is om toch eerst nog eens goed te kijken naar het dak, omdat je daar als klusser ook vrij eenvoudig zelf aan de slag kunt - en de kosten kunt minimaliseren.

"Het dak blijft de plek waar de meeste warmte verloren gaat en waar de meest hitte door naar binnen komt in de zomer."

Er zijn volgens Van den Dobbelsteen ook veel opties: je verbetert je isolatie door materiaal aan te brengen tegen een schuin dak, maar als je een onverwarmde vliering hebt, kun je ook daar nog vloerisolatie aanbrengen.

"En bij een plat dak kun je dakbegroeiing overwegen. Dat helpt nog beter tegen zomerhitte, helpt regenwater te bufferen, en kan een steentje bijdragen aan de biodiversiteit."

Kozijnen verven? Nieuwe vloer? Sla je dubbelslag!

En de ramen dan? Een huis heeft pas goede, moderne isolatie als ook alle vensters voorzien zijn van extra isolerend dubbel glas - dat is glas met een speciale coating en een isolerend gas tussen de platen.

Ook dit is een aanpassing die zichzelf financieel terugverdient, maar wel een relatief dure. Milieu Centraal raadt dan ook aan voor isolatieglas het goede moment uit te kiezen. Moet je eigenlijk toch de kozijnen verven, of zelfs houtrot aanpakken? Dan is het wel een slim moment, zegt Mintjes.

"Met een nieuw huis wil je vaak wel iets verbouwen. Kijk dus vooral goed wat je daarmee kunt combineren. Ga je toch een nieuwe vloer leggen? Kijk dan ook even of je daar nog een extra isolatielaag onder wil leggen - dan ben je gelijk weer een stap verder op weg naar een toekomst zonder aardgas."