Op de noordpoolcirkel is afgelopen zaterdag een temperatuur van 38 graden gemeten, schrijft BBC News maandag. Het gebied heeft te maken met een hittegolf.

Het gaat om eerste metingen die nog gecontroleerd moeten worden. Maar als het klopt, dan is er sprake van een flink record. De temperatuur zou dan 18 graden hoger zijn dan de gemiddelde maximumtemperatuur in juni.

Het record is gemeten bij de Siberische plaats Verchojansk - gewoonlijk een van de koudste plekken op aarde - met zo'n dertienhonderd inwoners. Daar is de grond altijd bevroren, een verschijnsel dat permafrost wordt genoemd.

Het gebied kent normaal gesproken ook extreme temperatuurschommelingen. In januari wordt het niet warmer dan -42 graden, terwijl het kwik in juni stijgt tot gemiddeld maximaal 20 graden. Dit komt onder meer door een uitwisseling van luchtstromen: in de zomer stroomt warme lucht naar het noorden en koude poollucht naar het zuiden.

Ook hittegolven zijn de regio niet vreemd. Maar in de afgelopen maanden waren de temperaturen wel bijzonder hoog. Zo was het op de noordpoolcirkel in mei een maand lang zo'n 10 graden warmer dan gemiddeld, aldus de dienst van Copernicus voor klimaatverandering.

Steeds langer warm bij de poolcirkel

De recordtemperaturen lijken in eerste instantie vooral het gevolg van een hogedrukgebied dat al een aantal maanden boven het oosten van Rusland hangt.

Maar de temperaturen waren in de afgelopen decennia steeds vaker en ook langdurig hoog. Die ontwikkeling past bij het lot dat de regio volgens wetenschappers dankzij klimaatverandering te wachten staat.

De meeste wetenschappers zijn het erover eens dat het noordpoolgebied in de afgelopen dertig jaar twee keer zo snel is opgewarmd als de wereld als geheel. Onder meer het smeltende ijs droeg hieraan bij.

Dat witte ijs reflecteert zonlicht, waardoor de aarde en zee minder snel opwarmen. Nu dat ijs verdwijnt, gaat dat effect verloren en ontstaat er een vicieuze cirkel.

Ook zijn er zorgen over de natuurlijke CO2- en methaanreserves die nu nog in de grond opgeslagen zijn, maar vrijkomen als de grond niet langer permanent bevroren is. Deze broeikasgassen zullen op hun beurt het proces van klimaatverandering weer versnellen.