Door de coronacrisis is de vraag naar olie sterk teruggelopen. Daar komt een steekspel tussen Rusland en Saoedi-Arabië, die de productie juist hebben opgevoerd, bovenop. Het gevolg daarvan is dat de olieprijs is gekelderd. Is die lage olieprijs schadelijk voor duurzame energie?

Nee, zeggen experts tegen NU.nl. De klappen vallen eerder aan de andere kant: olie uit teerzand en schalie. "Die winning is verliesgevend." Daar schuilt ook het belang van de Russen en Saoedi's. Hoewel ze zelf te lijden hebben onder een lage olieprijs, doet dit hun grootste concurrent nog meer pijn.

Hans van Cleef, energie-econoom van ABN AMRO, denkt dan ook dat het gesteggel tussen beide grootmachten voor de bühne is. "Beide landen zeggen de productie op te voeren in reactie op de ander, maar achter de schermen hebben ze een gezamenlijk doel: de olieproductie in de VS terugdringen."

Grootschalige investering in fracking maakt VS kwetsbaar

Die is in de afgelopen tien jaar ruim verdubbeld. Dat is de andere olieproducenten, die hun marktaandeel willen beschermen, een doorn in het oog. De VS heeft echter een zwakke plek: zijn olie is relatief duur om te produceren. Voor het grootste deel gaat het niet om conventionele olie, maar om schalieolie.

Die kan alleen met kleine beetjes uit de grond worden geperst, door middel van fracking. Die boortechniek is omstreden vanwege grotere milieurisico's, maar is ook een stuk duurder. Bij de huidige olieprijs is de winning zelfs verliesgevend, vertelt Van Cleef.

“De EU zal haar Green Deal nu sterk koppelen aan het economisch herstelprogramma, en veel andere overheden zullen hetzelfde doen.”
Kees van der Leun, energie-expert

"Amerikaanse frackingbedrijven komen in forse problemen. Het is vaak niet eenvoudig om de productie tijdelijk te stoppen en de bovengrondse opslagcapaciteit is maar beperkt. De eerste faillissementen zijn al aangevraagd", vertelt Van Cleef.

De gevolgen zijn waarschijnlijk nog groter voor de winning van olie uit teerzand, zoals in Canada gebeurt. Van Cleef betwijfelt zeer of die weg ooit nog wel rendabel zal worden, ook omdat de technologische innovaties achter schone alternatieven ondertussen gewoon doorgaan.

'Het langetermijnperspectief is duurzame energie'

Hoewel een lage olieprijs ook enige invloed kan hebben op de duurzame-energiesector, wordt de ontwikkeling daar meer bepaald door technische verbeteringen en politieke doelen. Duurzame bronnen worden bovendien vooral ingezet voor de productie van elektriciteit - ook ten behoeve van vervoer. Daar speelt directe prijsconcurrentie met schommelingen in de olieprijs veel minder, aldus Van Cleef.

“De baas van oliebedrijf BP liet weten versterkt door te gaan met de koers naar netto nul emissies per 2050.”
Kees van der Leun, energie-expert

Dat denkt ook energie-expert Kees van der Leun, strategisch adviseur van adviesbureau Guidehouse: "Per saldo denk ik dat de energietransitie aan snelheid gaat winnen na de huidige crisis. De Europese Unie zal haar Green Deal nu sterk koppelen aan het economisch herstelprogramma, en veel andere overheden zullen hetzelfde doen."

"Ook de baas van oliebedrijf BP heeft vorige week laten weten versterkt door te gaan met de koers naar netto nul emissies per 2050. Intussen worden duurzame energiebronnen en technieken nog steeds in hoog tempo goedkoper, en dat is blijvend. Ook investeerders zullen kiezen voor het langetermijnperspectief: een duurzaam energiesysteem", aldus Van der Leun.

Volg de laatste ontwikkelingen rond het virus in ons liveblog.