Onderzoekers van de universiteit van Hawaï verwachten dat vrijwel alle tropische koraalriffen door klimaatverandering het einde van deze eeuw niet zullen halen. In de komende twintig jaar kan al 70 tot 90 procent van deze riffen afsterven, concluderen ze op basis van nieuw onderzoek dat onlangs is gepubliceerd bij de Ocean Sciences Meeting 2020.

Al langer is bekend dat tropische koraalriffen relatief hard worden geraakt door de gevolgen van klimaatverandering. Dat heeft twee redenen: hitte en verzuring door CO2.

Hitte heeft effect op de algen waar koraalorganismen van afhankelijk zijn. Deze algen zijn heel gevoelig voor schommelingen van de watertemperatuur. Tijdens onderwaterhittegolven sterven de algen af en verbleken de koraalriffen.

Een koraalrif in zee. (Foto: 123RF)

Als deze verbleking lang aanhoudt, dan krijgen de koraalorganismen geen voedsel en sterven de riffen af. In de afgelopen jaren waarin wereldwijd veel temperatuurrecords zijn gebroken, waren er meerdere golven van koraalverbleking. Dit komt nu al vijf keer zo vaak voor als in de jaren tachtig, blijkt uit ander onderzoek. Van de Koraalzee bij Australië (Great Barrier Reef) tot in de Caraïbische Zee gaan koraalriffen hierdoor achteruit.

“In het jaar 2100 zal er praktisch niets meer van het koraal resteren, tenzij de huidige trends worden omgedraaid.”

Een andere bedreiging is de stijging van de CO2-concentratie onder water. CO2 lost in water op tot koolzuur. Als gevolg daarvan daalt de pH-waarde van de oceanen elke tien jaar met 0,02 (ze worden zuurder). Deze verzuring vormt op termijn een belemmering voor de vorming van kalkverbindingen waar de koraalriffen uit bestaan.

Combinatie vanfactoren leidt tot razendsnelle achteruitgang koraalriffen

Klimaatverandering leidt ook tot een toename van de kracht van orkanen en daarmee ook van de golfslag. Overbevissing en andere vormen van vervuiling verslechteren de toestand van koraalecosystemen eveneens, zo zegt hoofdonderzoeker Renee Setter van de universiteit van Hawaï. Zij verwacht op basis van deze combinatie van factoren dat het merendeel van de huidige riffen in het jaar 2045 niet langer een geschikte habitat vormt. In het jaar 2100 zal er praktisch niets meer van over zijn, tenzij de huidige trends worden gekeerd.

Ook VN-klimaatpanel IPCC waarschuwt voor de uitzonderlijke kwetsbaarheid van koraalriffen. Als de aarde meer dan 1,5 graden opwarmt, dan raken koraalriffen volgens een IPCC-rapport uit 2018 ernstig bedreigd. De wereld is momenteel 1,1 graden warmer dan aan het einde van de negentiende eeuw.