Door onder water de geluiden van een gezond koraalrif af te spelen, kunnen jonge koraalvissen gelokt worden om terug te keren naar een beschadigd rif. Daar kunnen ze helpen het ecosysteem weer te herstellen.

Dit zeggen onderzoekers van de Universiteit van Exeter na een experiment waarbij ze speakers plaatsten die een orkest speelden van dichtklappende schelpen, kleine kraakjes van garnalen en staartslagen en bellen van vissen.

De meeste mensen hebben dankzij natuurdocumentaires een beeld voor ogen van een gezond koraalrif: grillig gevormde kalkformaties met felgekleurde algen en anemonen en een grote rijkdom aan vissoorten. Minder bekend is dat een vitaal koraalrif ook zeer luidruchtig is. Dat geluid verstomt als het rif ziek wordt. Daarnaast veranderen de geuren die het koraalrif verspreidt.

Veel koraalriffen in de wereld zijn ernstig beschadigd door vervuiling, overbevissing, verzuring door stijgende CO2-concentraties en bovenal 'verbleking', een gevolg van toenemende hittegolven.

Als de condities verbeteren, kunnen de koraalriffen weer herstellen. Maar dan is een ander probleem niet opgelost: veel andere diersoorten in het ecosysteem zijn inmiddels vertrokken en die keren niet zomaar terug. Toch is dat belangrijk: veel vissoorten zijn afhankelijk van de riffen voor beschutting en voedsel. En de vissen helpen op hun beurt om het koraalecosysteem in een gezond evenwicht te houden.

Onderzoekers van de Universiteit van Exeter schrijven in Nature Communications dat ze een oplossing hebben gevonden om vissen terug te lokken naar de koraalriffen; door speakers te plaatsen die opnames van een gezond koraalrif afspelen. Daarop zijn verschillende geluiden van een gezond koraalrif te horen.

In de afbeelding zie je een van de speakers die onderzoekers hebben gebruikt om de diverse geluiden van een gezond koraalrif na te bootsen. (Foto: Tim Gordon, Universiteit van Exeter)

Twee keer zoveel vissen terug naar het rif

Door deze geluiden onder water af te spelen keerden in totaal twee keer zoveel vissen terug naar het rif en kwamen er 50 procent meer soorten. Als we het combineren met herstel van leefgebieden en actieve beschermingsmaatregelen, kan 'akoestische verrijking' volgens de onderzoekers wellicht meehelpen om beschadigde koraalriffen sneller te laten herstellen.

De toekomst van veel riffen hangt echter ook sterk af van de mondiale aanpak van klimaatverandering. Wereldwijd zijn koraalriffen een van de meest klimaatgevoelige ecosystemen. Onder meer het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) waarschuwt dat veel van deze voor vissen en kustbescherming belangrijke systemen zullen verdwijnen als de mondiale opwarming voorbij 1,5 graad gaat.