Het is de afgelopen tien jaar op het noordelijk halfrond iets harder gaan waaien. Die stijging zal naar verwachting nog tien jaar doorzetten. De windsector kan er flink van profiteren: een gemiddelde windturbine zal in het jaar 2024 maar liefst 37 procent meer elektriciteit opwekken dan in 2010, verwachten onderzoekers van de Amerikaanse Princeton University.

De onderzoekers analyseerden de metingen van windsnelheden van meer dan 1.400 weerstations op het noordelijk halfrond vanaf 1978. Zij concluderen daaruit dat de gemiddelde windsnelheid sinds 2010 met 7 procent is toegenomen, waarmee ze stellen dat een einde is gekomen aan drie decennia met juist licht afzwakkende windsnelheden, een fenomeen dat onder weerkundigen bekend staat als 'global terrestrial stilling'.

Deze afname werd onder andere in verband gebracht met verruwing van het landschap, onder andere door hogere bebouwing. De recente toename in de windkracht is echter drie keer zo sterk, en doet daarmee drie decennia van afzwakkende windsnelheden weer teniet.

In hun nieuwe publicatie in Nature Climate Change schrijven de onderzoekers dan ook dat ze denken dat windfluctuaties deels cyclische oorzaken hebben, waaronder trage golfbewegingen in de oceanen. Een andere oorzaak ligt volgens de onderzoekers in verschillende snelheden waarmee gebieden op aarde opwarmen als gevolg van de mondiale klimaatverandering, waardoor luchtdrukpatronen verschuiven. Op basis hiervan denken ze dat de trend van toenemende windsnelheden in elk geval nog tien jaar zal doorzetten.

Rendement van windparken stijgt

Voor het rendement van windenergie heeft dit een onevenredig groot effect. In 2017 lag de stroomproductie van een gemiddelde windturbine al 17 procent hoger dan in 2010 - en als de trend doorzet zal de productie over vijf jaar al 37 procent hoger liggen. Ondertussen neemt het rendement van windparken ook toe door technologische verbeteringen - maar het effect daarvan is mogelijk kleiner dan eerder gedacht.

Alhoewel door de stijgende concentratie broeikasgassen in de atmosfeer de temperatuur langzaam verder oploopt, en als gevolg daarvan bijvoorbeeld ook de gemiddelde neerslag en verdamping toenemen, blijft de structurele ontwikkeling van windsnelheden een onzekere factor - omdat deze waarschijnlijk ook per gebied zal verschillen, en lokaal juist kan afnemen.

Voor de gematigde breedtegraden op het noordelijk halfrond verwacht onderzoeker Zhenzhong Zeng dat de trend van toenemende windsnelheden nog tien jaar zal doorzetten. "Maar aangezien we laten zien dat cyclische veranderingen in de oceanen een rol spelen, kan de trend in het decennium daarna wel weer de andere kant opgaan."

Dergelijke langetermijnvoorspellingen zijn volgens de onderzoekers belangrijk voor investeerders in windenergie en voor planning van nieuwe windparken.