Dinsdag was het een jaar geleden dat de Zweedse klimaatactiviste Greta Thunberg startte met haar schoolstaking om aandacht te vragen voor het klimaat. Gewapend met het bord 'Skolstrejk för klimatet' (Spijbelen voor het klimaat) nam zij elke dag tot de parlementsverkiezingen plaats voor het Zweeds parlement. Hoe de protestactie van één zestienjarige internationaal navolging kreeg.

De zomer van 2018 was voor Zweden de allerwarmste in de afgelopen 262 jaar. Desondanks wordt klimaatverandering in aanloop naar de verkiezingen in het Scandinavische land in september dat jaar weinig besproken, vindt Thunberg.

Met haar actie hoopt zij klimaatverandering alsnog op de politieke agenda te zetten. Haar ouders ontmoedigen haar om te gaan staken. Van andere activisten krijgt zij evenmin steun.

De actie wordt echter snel opgemerkt door de internationale media. De Zweedse komt met haar scherpe uitspraken op klimaatbijeenkomsten regelmatig in de pers en begint ook protesten in het buitenland bij te wonen.

Thunberg heeft het syndroom van Asperger, een vorm van autisme. Ze stelt eind oktober bij een grote manifestatie in Londen dat "autisten de normale mensen zijn". Volgens haar zijn 'normale' mensen behoorlijk vreemd, omdat "klimaatverandering een existentiële dreiging is, maar iedereen gewoon door blijft gaan als altijd".

De populariteit van de zestienjarige neemt snel toe. Op Twitter groeit haar aantal volgers van een paar duizend tot 1,1 miljoen.

Scholieren wereldwijd volgen voorbeeld van Thunberg

Thunberg ziet amper een maand later de eerste gevolgen van haar protestactie. In Australië gaan op 28 november enkele honderden studenten de straat op om aandacht te eisen voor klimaatverandering. Twee dagen later zijn dat er al meer dan tienduizend. Nog voor december zijn er wereldwijd in meer dan 270 steden klimaatmanifestaties gehouden.

Het levert de klimaatactiviste een plek op in de lijst van invloedrijkste tieners van 2018 van het Britse Time. Thunberg gaat onverstoorbaar door en verwijt wereldleiders op de Klimaatconferentie van Katowice in Polen "de toekomst van hun kinderen te stelen".

Een maand later wordt ze uitgenodigd om te spreken op het World Economic Forum in Zwitserland. Thunberg verkiest de trein boven het vliegtuig, een reis van zo'n 32 uur.

Greta Thunberg op het World Economic Forum. (Foto: Reuters)

In het eerste kwartaal van 2019 protesteren wekelijks tienduizenden scholieren in diverse Europese landen. Dat komt mede dankzij milieugroepen Youth for Climate (BeNeLux en Duitsland), Fridays for Future Italy (Italië) en Klimastreik (Zwitserland).

Thunbergs volgende mijlpaal is op 15 maart, als er bij een wereldwijde staking ongeveer 1,4 miljoen scholieren op tweeduizend locaties aandacht vragen voor klimaatverandering. Op 24 mei doen wereldwijd anderhalf miljoen scholieren in 125 landen mee aan de tweede internationale Global Climate Strike for Future-actie.

Thunbergs avontuur gaat in sneltreinvaart verder. In Zweden wordt ze uitgeroepen tot vrouw van het jaar en daarnaast spreekt ze met prominente figuren als voormalig Europese Commissie-voorzitter Jean-Claude Juncker en de Franse president Emmanuel Macron.

Ze spreekt het Europese, Italiaanse en Britse parlement toe en heeft een korte ontmoeting met Paus Franciscus, die bemoedigende woorden voor haar heeft.

In juli dit jaar maakt de klimaatactiviste bekend dat ze per zeilboot naar een volgende klimaattop wil, in New York. Over ruim een week hoopt hét gezicht van de klimaatprotesten aan te meren. Thunberg heeft gezegd door te gaan "totdat de wereldleiders hun beloftes in het Klimaatakkoord van Parijs waarmaken".