Wekelijks legt NU.nl een opvoedvraag voor aan een expert of ervaringsdeskundige. Deze week is dat: mijn zoon van zes kan nog niet fietsen, hoe leer ik het hem?

Op zesjarige leeftijd nog niet kunnen fietsen is volgens kinderfysiotherapeut Anne Pauw niet uitzonderlijk. "Sommige kleuters stappen voor het eerst op een fiets en rijden meteen weg, andere kinderen hebben er meer moeite mee. Met vijf jaar fietsen de meesten wel, maar zes jaar is nog niet extreem laat."

Soms is er meer aan de hand. "Sommige kinderen struikelen bijvoorbeeld ook veel of hebben moeite met evenwicht houden. Dat laatste is een voorwaarde om los te kunnen fietsen."

Niet iedereen is motorisch even handig. "Dat geeft ook niet", stelt Pauw. "Door veel te oefenen zullen de meeste kinderen het uiteindelijk echt wel leren; het duurt dan alleen wat langer."

Vraag je je wel eens af hoe je nou met rok aan moet fietsen zonder dat tegenliggers je ondergoed zien? Kek Mama heeft het antwoord.

Zweven op een loopfiets

Oefenen met een fiets zonder trappers helpt, tipt de kinderfysiotherapeut. "Als kinderen vertrouwd raken met een loopfiets en ermee gaan racen, dan zullen ze op een gegeven moment beide voeten tegelijk in de lucht gooien."

"Zo leren ze heel mooi om hun evenwicht te bewaren", vervolgt Pauw. "Dat zweefmoment, dus als je snelheid maakt en wegrijdt, is best spannend als je leert fietsen. Het helpt als kinderen dat gevoel al een beetje kennen."

“Fietsen op gras is zwaar, terwijl je juist snelheid nodig hebt. Hoe langzamer je fietst, hoe eerder je valt”
Anne Pauw, kinderfysiotherapeut

Vaak zijn kinderen bang om te vallen, merkt Pauw. Maar oefenen op een zachte ondergrond, zoals een grasveld, is geen goed idee. "Fietsen op gras is zwaar, terwijl je juist snelheid nodig hebt. Hoe langzamer je fietst, hoe eerder je valt."

"Een kinderfiets heeft ook nog eens een kleine ketting, een kleine trapas en kleine bandjes, waardoor kinderen veel meer kracht moeten zetten om vooruit te komen dan wij als volwassenen op een grote fiets", zegt Pauw. "Dus wil je zo min mogelijk weerstand van de onderlaag."

Veilig oefenen

Zoek een rustige plek met weinig verkeer, waar je kind de ruimte heeft om te oefenen. "Als kinderen leren fietsen en om zich heen kijken, dan trekken ze het stuur vaak onbewust naar de richting die ze opkijken. Dat is een reflex die ze moeten leren doorbreken."

Ook leren remmen, stoppen en weer vaart maken hoort bij leren fietsen. "Dus een plek met weinig verkeer is een fijn oefenterrein, zoals een grote parkeerplaats op een zondagochtend."

“Als kinderen leren fietsen en om zich heen kijken, dan trekken ze het stuur vaak onbewust naar de richting die ze opkijken.”
Anne Pauw

Is een kind angstig? Loop eventueel mee. Je hebt speciale vestjes met een handvat aan de achterkant, zodat je je kind kunt vasthouden bij de romp. Maar een gewone bodywarmer met een stuk stof door de mouw kan ook.

"Zolang je maar niet het stuur vasthoudt", vertelt Pauw. "Dan beïnvloed je het fietsen, doordat je een bepaalde kant op stuurt. Terwijl je eigenlijk alleen wil voorkomen dat je kind van de fiets afkukelt."

Vallen en meters maken

Toch is vallen niet erg. Ouders zijn vaak bang dat hun kind zich pijn doet, merkt Pauw. "Maar kinderen moeten zichzelf leren opvangen. Natuurlijk wil je niet dat een kind zich serieus bezeert en er medische hulp nodig is, maar geen enkel kind wordt groot zonder blauwe plekken of schaafwonden. Vallen en weer opstaan hoort bij opgroeien."

Heeft een kind het fietsen onder de knie? Dat wil nog niet zeggen dat het veilig kan deelnemen aan het verkeer, benadrukt Pauw.

"Zonder hulp een rondje rijden op een lege parkeerplaats is iets heel anders dan zelfstandig deelnemen aan het verkeer. Ken je de regels op de weg, zie je wat er om je heen gebeurt en kun je verkeerssituaties inschatten? Ook dat moet een kind leren. Daar zijn meters voor nodig. Hoe jonger je leert fietsen, hoe eerder je die meters kunt gaan maken."