Tijdens de vakantie lopen dagen vaak net iets anders. Lange zomeravonden, later naar bed en overdag misschien wat langer uitslapen. Probeer toch zoveel mogelijk aan een ritme vast te houden, zeggen slaapcoaches. Want niemand is gebaat bij oververmoeide kinderen (ook de andere campinggasten niet).

Een verstoord slaapritme op vakantie is iets waar veel ouders tegenaan lopen, zegt kinderslaapcoach Susanne Willekes van The Sleep Agency. Vooral bij baby's en heel jonge kinderen zorgt het voor problemen als ze later naar bed gaan dan normaal. "Vanaf zes jaar ontwikkelen ze het vermogen om later wakker te worden als ze later naar bed gaan. Maar heel jonge kinderen slapen doorgaans slechter en worden juist veel vroeger wakker. Je zit dan waarschijnlijk al vanaf 5.00 of 6.00 uur met een huilend kind op de camping."

Ook later naar bed gaan voor oudere kinderen is niet per definitie goed, zegt Willekes. "Ze pakken hun uren vaak wel, maar 's avonds krijgen ze hun grootste portie diepe slaap. De vraag is of de kwaliteit van de slaap hetzelfde is als ze van 22.00 tot 10.00 uur slapen."

Behoud de vaste slaaptijden en wees creatief

Over het algemeen geldt: een biologische klok kun je niet zo maar aanpassen. Zeker niet in drie vakantieweken tijd. "Die biologische klok zit er zo ingesleten", zegt Geertje van Heeswijk, kinderslaapcoach van By-Sleep. Houd je daarom vast aan de slaaptijden die je thuis ook hanteert voor de kinderen. "Probeer de slaapjes overdag er ook zoveel mogelijk in te houden."

Dat kan best hard werken zijn voor ouders, zegt Van Heeswijk. Wil je niet dat de bedtijden je vakantie gaan overheersen, dan zal je creatief moeten zijn. "Kijk of je je kind alvast een maaltijd kan geven, zodat je zelf wat later op de avond kunt eten. Of ga wat langer lunchen en zie dat als hoofdmaaltijd."

Slaapcoach Willekes past dat principe toe in haar eigen gezinsleven. Uit eten gaan gebeurt op vakantie uitgebreid van 15.00 tot 18.00 uur, zodat de kinderen toch op een normaal tijdstip naar bed kunnen. "En dan nemen mijn partner en ik 's avonds bijvoorbeeld nog een salade met een glas wijn erbij op ons terras. Met een gezin met jonge kinderen kun je gewoon niet nog om 21.00 uur uit eten, dat werkt niet."

“Regel na iedere korte nacht een slaapbalansdag.”
Susanne Willekes, kinderslaapcoach

Rommelige dagen kunnen

Maar je hoeft niet elke dag streng te zijn, rommelige dagen met latere bedtijden kunnen ertussen zitten. Willekes: "Dit moet alleen niet een paar avonden achter elkaar gebeuren, dan ontstaan vaak de problemen met slapen." En regel na iedere korte nacht een slaapbalansdag. "Laat kindjes overdag een extra slaapje of een powernap doen. Dat kan enorm helpen. En zorg er in ieder geval voor dat je kleintje de dag erna eerder op bed ligt."

Gebruik bij het naar bed gaan ook dezelfde gewoontes als thuis, zegt Van Heeswijk. "Het bedtijdritueel heeft een belangrijke functie bij het in slaap vallen. Dat is zeker voor kinderen die een andere omgeving lastig vinden, erg fijn." Wat ook helpt is eerder op de dag aankomen op je vakantiebestemming, zodat kinderen alvast aan de omgeving kunnen wennen. Of laat ze onder lakens slapen waar de eigen geur nog aan zit. "Vergeet ook vooral de knuffels niet. Dit alles helpt om de boel vertrouwd te maken."

“Je zal zien dat het op vakantie makkelijker is om goede nachten te maken”
Susanne Willekes, kinderslaapcoach

Knuffels in de vriezer

Op zomeravonden blijft het lang licht, neem daarom altijd een rol vuilniszakken en tape mee, tipt Van Heeswijk. "Je weet nooit of er goede gordijnen hangen. In een donkere omgeving is het veel makkelijker in slaap vallen." Willekes sluit zich bij dit advies aan. Daarnaast geeft ze de tip om een ventilator mee te nemen. "Naast tijd zijn licht en temperatuur de belangrijkste factoren." Het kan ook helpen om een kussensloop en knuffels even in de vriezer te doen voor het slapengaan. "Dan liggen ze toch in een koeler bed en slapen ze sneller."

Een voordeel van vakantie: kinderen zijn vaak door het rennen en vliegen en de vele zonuren 's avonds helemaal uitgeput. Willekes: "Je zal zien dat het op vakantie makkelijker is om goede nachten te maken."

Na de vakantie: zo krijg je je kind weer in zijn oude slaapritme