Een hooggevoelig kind hebben is niet altijd makkelijk. Naast alle emoties van je kind moet je als ouder óók nog omgaan met reacties van anderen. Wat houdt hooggevoeligheid precies in en hoe serieus moet je het nemen?

"Als baby kon mijn dochter al niet tegen drukte", zegt Marloes van den Hurk, moeder van een dochter van vijf en een zoon van vier. Later werd school een probleem.

"Een lawaaierige, drukke klas was geen optie, dus kozen we voor een school met kleine klassen. Hier kon ik bespreken dat mijn dochter andere dingen nodig heeft, zoals oordopjes en de dagen rustig opbouwen." Maar nog steeds komt ze soms lijkbleek thuis, vertelt Van den Hurk. "Ik zie het meteen in haar ogen of er een explosie komt. Om te ontladen gaat ze gillen en huilen. Dat raakt mij als moeder heel erg."

Dit meisje schreef haar juf een emotionele brief over haar hooggevoeligheid.

Hooggevoelige kinderen voelen zoveel emoties dat ze het nog niet kunnen verwerken en reguleren, vertelt psycholoog Marijke van de Laar. In haar praktijk komen veel ouders en kinderen die hiermee worstelen. Als er te veel drukte is, bijvoorbeeld op school, raken deze kinderen overprikkeld, vertelt ze.

Ook voelen ze sfeer of iemands humeur heel sterk aan. "Als je als ouder even chagrijnig bent, kunnen ze helemaal van slag zijn." Met driftbuien, huilbuien of terugtrekgedrag tot gevolg.

“Ik zie het meteen in haar ogen of er een explosie komt. Om te ontladen gaat ze gillen en huilen. Dat raakt mij als moeder heel erg.”
Marloes

Chaos in je hoofd

Hoewel hooggevoeligheid problemen met zich mee kan brengen, is het absoluut geen stoornis, maar een eigenschap, zegt Mirjam Bogerd, coach, orthopedagoog en auteur van het boek Hooggevoelig, wat nu? (2020). Het kind is nou eenmaal zo, maar moet hier wél mee om leren gaan. Dit is voor ouders geen makkelijke taak.

"Als een niet-hooggevoelig kind zijn eten niet opeet, kun je streng zijn. Bij een hooggevoelig kind gaat dit niet. Dat gaat overgeven of raakt compleet overstuur." Door streng te zijn leer je je hooggevoelige kind enkel copingmechanismen, waarschuwt Bogerd. "Maar als je stilstaat bij de emotie en hierover praat, leer je je kind emotionele vaardigheden."

Vader Roel van Heel is zelf hooggevoelig en snapt gelukkig goed waar zijn veertienjarige dochter mee worstelt. "Ze voelde vroeger op school zoveel spanning, dat ze een tijd niet durfde te praten", vertelt hij.

Door het er samen over te hebben ging het beter. "Ik legde haar uit dat er een soort Playmobil-poppetje in haar hoofd zit. Mr. Mind noemden we hem." Als de chaos in haar hoofd te veel werd, vertelt Van Heel, kon ze tegen Mr. Mind zeggen dat hij zijn mond moet houden.

“De hooggevoelige volwassenen van nu werden vroeger niet altijd gehoord. Gelukkig zijn we inmiddels een stapje verder en weten we: gevoelens van kinderen doen ertoe.”
Mirjam Bogerd, orthopedagoog

Verjaardagen missen

Dat hooggevoeligheid niet bij iedereen bekend is, maakt het voor ouders extra lastig. "Als je mensen vertelt dat je kind hooggevoelig is, lachen ze je bijna uit", zegt Van de Laar. "Het klinkt al snel als iets zweverigs."

Als ouder van een hooggevoelig kind moet je daarom - misschien nog wel meer dan bij andere kinderen - de belangen behartigen van je kind, vindt coach Bogerd. "Het is jouw taak om voor je kinderen op te komen tótdat ze het zelf kunnen."

Ook Janina Dubbeld, moeder van twee zoons van zes en negen jaar, stuit soms op onbegrip. "Mijn oudste moest bijvoorbeeld echt om zeven uur in bed liggen, anders was hij dagen van de leg. Hierdoor misten we weleens een verjaardag. Dit werd ons dan verweten."

Mensen denken dat het allemaal wel meevalt, zegt Dubbel, maar een hooggevoelig kind heeft ongelofelijk veel behoefte aan structuur. "Mensen oordelen zó snel. Ze denken dat we soft zijn en nemen ons niet serieus."

Een makkelijker leven

Daar komt bij dat mensen vaak denken dat hooggevoeligheid een modegril is. Dit klopt niet, zegt Van de Laar, maar het komt nu wel meer tot uiting dan vroeger. "Er zijn nu meer prikkels en je moet aan meer verwachtingen voldoen." Als je dan ook nog hooggevoelig bent, heb je hier meer last van dan anderen.

Bogerd wil daarom benadrukken dat hooggevoelige kinderen serieus genomen moeten worden. De hooggevoelige volwassenen van nu werden vroeger niet altijd gehoord, vertelt ze, met depressies of burn-outs tot gevolg. "Gelukkig zijn we inmiddels een stapje verder. We weten nu: gevoelens van kinderen doen ertoe." Van den Hurk: "Als mijn eigen hooggevoeligheid was herkend, had ik een makkelijker leven gehad."