2021 is door de VN uitgeroepen tot Internationaal Jaar van Groente en Fruit. In Nederland krijgen kinderen over het algemeen nog te weinig groente en fruit binnen. Uit onderzoek van Albert Heijn bleek dat zes op de tien ouders het lastig vinden om hun kinderen gezond te laten eten. Kinderdiëtist Esther Konijn en kookboekenauteur Karin Luiten weten raad met jonge groente- en fruitweigeraars.

"Sowieso krijgt 25 tot 45 procent van de kinderen te maken met een periode waarin ze slechter eten. Tussen de een en vijf jaar heeft het vaak te maken met neofobie", legt kinderdiëtist Konijn uit. Het ontwikkelen van een afkeer van bijvoorbeeld voedingsmiddelen die je kind niet kent. Groente en fruit sneuvelen in de praktijk vaak het eerst.

"Het leren eten van iets nieuws duurt een poos. We moeten iets tien tot vijftien keer proeven voor we de smaak en structuur accepteren. Dat neemt niet weg dat het ouders van kinderen die groente en fruit weigeren flink bezig kan houden."

“Maak groente niet belangrijker dan de rest. Een kind gaat denken dat er iets aan de hand is met groente en kan zich verzetten.”
Esther Konijn, kinderdiëtist

Haal de druk eraf en geef het goede voorbeeld

De vraag is hoe je kunt stimuleren en waarborgen dat kinderen genoeg groente en fruit binnenkrijgen. "Haal de druk eraf wat betreft het moeten eten van groente en fruit", tipt Konijn. Dat wil zeggen dat we deze voedingscategorie niet belangrijker moeten maken dan andere voedingsgroepen. "Een kind gaat denken dat er iets anders aan de hand is met de groente op het bord en kan zich hiertegen verzetten."

“Zelf koken helpt, maar leg kinderen niet op dat ze een maaltijd met aardappel, groente en vlees moeten bereiden.”
Karin Luiten, auteur van het Grote Kinderkookboek

Daarnaast adviseert de kinderdiëtist om zelf het goede voorbeeld te geven. "Kinderen kijken de kunst af bij hun ouders. Doe zelf ook een plakje komkommer op je boterham en eet groente en fruit als tussendoortje. Zo laat je kinderen zien dat het normaal is om groente te eten."

Laat kinderen zelf koken en bied groente aan

Luiten, auteur van Het grote kinderkookboek, kwam erachter dat (oudere) kinderen eerder geneigd zijn alles op te eten als ze de maaltijd zelf hebben bereid. "Daarbij is het ook belangrijk dat de kinderen zelf de maaltijd mogen kiezen. Leg kinderen niet op dat ze een maaltijd met aardappel, groente en vlees moeten bereiden. Als ze pizza willen maken, is dat prima. Er gaan immers ook verse producten op."

Vaak wordt gedacht dat groenten alleen tijdens het avondmaal genuttigd kunnen worden. "Bied eens avocado in plaats van kaas aan tijdens de lunch. Of bereid een groentesoep", tipt Luiten. "Wat ook goed werkt, is - onaangekondigd - een bakje met bijvoorbeeld snoeptomaatjes aanbieden als kinderen achter de televisie hangen. Vaak eten ze op zo'n moment makkelijker wat je ze voorschotelt."

De aloude truc van het verstoppen van groenten en fruit werkt ook goed. "Door de soep, de pastasaus, de risotto. Daar kun je flink wat groenten doorheen kieperen."

Sluit positief af en bied rust

De peuter van Mirjam (31, achternaam bij de redactie bekend) had moeite met eten van groenten en fruit en is onder behandeling bij kinderdiëtist Konijn. "Inmiddels gaat het beter", vertelt Mirjam. "De momenten dat het niet goed gaat, kunnen we steeds beter omdraaien naar een positief eetmoment. Dat komt doordat we proberen minder druk te leggen op het eten. Als ze het eten kort proeft, is het ook goed."

Kinderen rust bieden tijdens het eten, kan ook helpen. "Geef het kind tijd om te eten, ook in het haastige leven. Maak duidelijk dat het een rustig eetmoment is." Tot slot probeert Mirjam iedere maaltijd voor haar peuter positief af te sluiten. "Zelfs als er alleen kort geproefd is. We eten na afloop een toetje dat we allemaal lekker vinden."