Sinds 2006 is Alexander Pechtold de politiek leider van D66. De partij bevond zich op dat moment in een existentiële crisis maar begon onder leiding van de oud-veilingmeester aan een opmars in de peilingen. Nu worden de sociaal-liberalen vaak genoemd als potentiële coalitiepartij. "Ik wil dat er straks een D66 staat met 15 zetels en in een paars kabinet wat mij betreft", zegt de lijsttrekker gedecideerd.

Pechtold genoot naar eigen zeggen een zeer liberale opvoeding. "Pak het leven en geniet ervan, maar wees je ook bewust van je verantwoordelijkheden. Zo ging dat bij ons thuis."

Jan Wolkers

Het waren de jaren dat Pechtold op de middelbare school verplicht boeken moest lezen. "Ik las Jan Wolkers en vond dat fantastisch. Ik ben hem later beter gaan kennen, echt een multi-talent. Ik benijd de rauwe manier waarop hij mensen uitdaagde en een spiegel wilde voorhouden. Dat kan deze meneer in dit pak niet doen. Dat zou wel een hele grote omschakeling zijn."

Hij raakte als student geïnteresseerd in politiek toen hij eind jaren '80 de Amerikaanse tv-debatten tussen vice-presidentkandidaten Lloyd Bentsen en Dan Quayle volgde.

Peilingen

"Vijfentwintig jaar geleden maakten ze in Amerika al direct na zo'n debat duidelijk wie de winnaar was en wat het effect op de peilingen was. Ik voorvoelde wel dat dat ook naar Nederland zou komen en dacht dan wat voor gevolgen zou dat hebben op onze democratie?"

In 1989 werd Pechtold lid van de partij. "Dat kwam door Van Mierlo. Als hij een toespraak hield had je het gevoel dat hij alleen met jou sprak. Hij nam je mee in een redenering zonder je perse te willen overtuigen."

Veilingmeester

De eerste vijf jaar van zijn lidmaatschap was Pechtold niet actief, maar na zijn doctoraal kunstgeschiedenis en archeologie aan de Universiteit van Leiden besloot hij de lokale politiek in Leiden in te gaan. Ook behaalde hij zijn diploma veilingmeester. Zijn voorliefde voor geschiedenis is evident.

"Een periode die mij bijzonder interesseerde is zo na de Franse Revolutie, rond 1800. Napoleon was in Egypte geweest waardoor de empire-stijl (kunststroming, redactie) ontstond. Het was een opleving van dat je internationale invloeden toe laat en waardeert. Daar zouden we nu nog wat van kunnen leren", zegt Pechtold met een knipoog naar Geert Wilders.

Spel

Na een wethouderschap in Leiden en het burgemeesterschap in Wageningen, waagde Pechtold de stap naar de landelijke politiek. De D66-leider was in het kabinet Balkende II minister van Bestuurlijke Vernieuwing.

Hij is kritisch over de Haagse politiek en noemde het in 2006 zelfs 'veel vuiler en vunziger dan veel mensen denken'. "Ik wilde daarmee de vraag opwerpen over hoe we met elkaar omgaan in de politiek. Of het spel niet belangrijker is geworden dan samen tot iets te komen. Daarvan vind ik nog steeds dat we moeten zorgen dat het evenwicht goed blijft."

Ander debat

Pechtold streeft naar bindend leiderschap en wil zoeken naar de overeenkomsten in plaats van de verschillen. Alleen lijkt daar in deze campagne niet veel ruimte voor. "Als we allemaal angst houden om voor draaikont te worden uitgemaakt, dan blijven we met meel in de mond praten", zegt de sociaal-liberaal die hoopt dat het politieke debat in de toekomst anders wordt gevoerd.

"Het zal wel moeten. We moeten toe naar een sfeer van iets voor elkaar doen in plaats van het negatief uitruilen zoals het CDA en PvdA de afgelopen jaren deden."