In Macedonië is een netwerk van families en vrienden actief dat met de productie van nepnieuws op sociale media miljoenen mensen heeft bereikt.

Sinds 2016 heeft het netwerk meer dan zeventig websites met nepnieuws gemaakt, melden onderzoekers van Nieuwscheckers en LeadStories. Via Twitter en Facebook zouden de pagina's ruim zeven miljoen interacties, zoals vind-ik-leuks en reacties, hebben bereikt.

Een Macedonische militair of ex-militair zou de spil in het netwerk zijn. De man zou samen met anderen opruiende artikelen plaatsen en delen op sociale media, waar het netwerk vervolgens via advertentie-inkomsten geld aan verdient.

Het populairste bericht van het netwerk kreeg ruim 630.000 interacties op Facebook. Dat artikel stond in december 2018 op de tiende plek in een door BuzzFeed samengestelde lijst van de 'succesvolste' nepnieuwsberichten op Facebook.

Hoewel het nepnieuws vaak politieke onderwerpen als Donald Trump betreft, is geld verdienen de voornaamste drijfveer achter de misleidende berichten, concluderen de onderzoekers.

Maatregelen van Facebook om de verspreiding van nepnieuws de kop in te drukken, lijken volgens de onderzoekers effect te hebben. Het netwerk zou zijn focus daarom naar Twitter verleggen. De verspreiding op dat sociale medium is echter een stuk minder effectief dan op Facebook in 2016.

Militair ontkent betrokkenheid bij netwerk

Nieuwscheckers en LeadStories hebben leden van het netwerk om een reactie gevraagd, maar inhoudelijke antwoorden bleven grotendeels uit.

De militair of voormalige militair reageerde door te zeggen dat hij niets met het netwerk te maken heeft, maar gaf toe dat hij twee jaar geleden een nepnieuwssite runde.

Een deel van de sites is na het onderzoek offline gegaan. Het is onduidelijk hoe actief het netwerk op het moment is.

Wil jij elke ochtend direct weten wat je 's nachts gemist hebt en wat er die dag gaat gebeuren? Abonneer je dan nu op onze Dit wordt het nieuws-nieuwsbrief!