Facebook ligt opnieuw onder vuur sinds bleek dat het ingehuurde pr-bureau Definers Public Affairs een website gebruikte om negatieve verhalen te publiceren.

Facebook is in verlegenheid gebracht nadat The New York Times in een artikel aandacht besteedde aan Definers. Het pr-bureau zou onder meer concurrenten van Facebook in diskrediet hebben gebracht door negatieve artikelen te plaatsen op NTK Network, een aan Definers gelieerde website die zich voordoet als een rechtse nieuwssite.

Onder meer Apple en Google werden op NTK Network in een kwaad daglicht gesteld. Zo werd Apple beschuldigd van hypocrisie, omdat Apple volgens het bericht grote hoeveelheden data van zijn gebruikers zou verzamelen, terwijl topman Tim Cook het bedrijf privacyvriendelijk noemt.

In andere artikelen werd politieke kritiek op Google, Facebooks grootste concurrent op de onlineadvertentiemarkt, uitgelicht. Ook vroeg NTK Network zich af waarom Facebook-directeur Mark Zuckerberg zich zou moeten verantwoorden voor het verzamelen van persoonlijke data, terwijl Google-directeur Larry Page niets van zich liet horen.

Daarnaast deed Definers in opdracht van Facebook onderzoek naar de Amerikaanse miljardair George Soros. Het pr-bureau spoorde journalisten aan de financiële banden tussen Soros en de anti-Facebook-beweging Freedom From Facebook te onderzoeken.

Wat is de relatie tussen Facebook en Definers?

Facebook huurde Definers in 2017 in voor pr-werk, bijvoorbeeld om berichtgeving over Facebook te verzamelen en contact te onderhouden met journalisten. Dat bevestigde Facebooks communicatiebaas Elliot Schrage, die in juni al zijn vertrek aankondigde, woensdag in een blogbericht.

Definers Public Affairs werd in 2016 opgericht door voormalige Republikeinse campagnestrategen. Facebook zegt met aan zowel Democratische als Republikeinse gelieerde partijen samen te werken om weerstand te bieden tegen de "groeiende druk van concurrenten".

In zijn blogbericht schrijft Schrage dat Facebook intensiever met Definers ging samenwerken nadat het sociale medium in september 2017 bekendmaakte dat aan de Internet Research Agency - beter bekend als de Russische trollenfabriek - voor 100.000 dollar (omgerekend 88.000 euro) aan advertenties had gekocht.

Hoewel de samenwerking tussen Facebook en Definers in het najaar van 2017 al publiekelijk bekend was, verklaarde Zuckerberg van niets te weten. Hij las naar eigen zeggen in het artikel van The New York Times pas dat zijn bedrijf het pr-bureau had ingehuurd.

Waarom is het werk van Definers omstreden?

Het inhuren van pr-bureaus voor lobbywerkzaamheden is niets nieuws, maar het besmeuren van concurrenten ligt extra gevoelig voor Facebook, omdat het bedrijf met name sinds 2016 zelf onder vuur ligt voor zijn rol bij de verspreiding van 'nepnieuws'.

Ook het aandragen van Soros als de stille kracht achter Freedom From Facebook ligt gevoelig. De filantroop is onder complotdenkers regelmatig onderdeel van antisemitische complottheorieën.

Hoe reageerde Facebook?

Facebook liet na de publicatie van The New York Times weten dat het bedrijf nooit expliciet aan Definers heeft gevraagd om namens Facebook artikelen te schrijven of desinformatie te verspreiden.

Wel erkent het bedrijf dat Definers journalisten heeft aangespoord om de financiële banden van Freedom from Facebook te onderzoeken. Schrage geeft ook toe dat Facebook aan Definers heeft gevraagd om zich bezig te houden met Soros.

Operationeel directeur Sheryl Sandberg, na Zuckerberg de belangrijkste persoon bij Facebook, liet echter weten de suggestie dat het sociale medium met de actie in wilde spelen op een antisemitisch narratief "stuitend" te vinden.

Na publicatie van het artikel van The New York Times maakte Facebook bekend te hebben gebroken met Definers. Het sociale medium gaf daarvoor geen expliciete reden. Facebook zegt de exacte werkzaamheden van het pr-bureau nog te onderzoeken.