Meer kiezers hebben tegen de 'aftapwet' gestemd dan voor. Bij het referendum woensdag kreeg 'tegen' 49,5 procent van de stemmen. 

'Voor' kreeg 46,5 procent. Daarnaast stemde 4 procent van de kiezers blanco. Dat is de eindstand van de uitslagen die alle gemeenten hebben verstrekt aan de Verkiezingsdienst van het ANP.

De opkomst was 51,6 procent. Er was minstens een opkomst van 30 procent vereist om het referendum geldig te maken. De uitslag is nog niet definitief. De Kiesraad stelt de officiële uitslag volgende week vast.

Bij het referendum werd gestemd over de Wet op de Inlinchtingen- en Veiligheidsdiensten, ook wel de 'aftapwet' of de 'sleepwet' genoemd. Deze moet inlichtingendiensten bevoegdheden geven om online af te tappen.

Raadgevend

Wat het kabinet met de uitslag gaat doen, is nog niet bekend. Het kabinet zal pas na volgende week donderdag, wanneer de Kiesraad de officiële uitslag heeft vastgesteld, bespreken hoe het moet omgaan met de stem tegen de nieuwe inlichtingenwet, vicepremier Kajsa Ollongren vrijdag.

Ollongren verwees naar de wet die het raadgevend referendum mogelijk maakt, waarin staat dat het kabinet bij een 'nee' moet heroverwegen. Ze voegde er wel aan toe dat de uitslag er niet een is waar het kabinet op had ingezet. "We hadden gehoopt voldoende mensen te overtuigen voor te stemmen", zei Ollongren. "Kiezer is volkomen duidelijk geweest. Het is nu aan politiek om dat te duiden."

Wat die duiding zal worden, daar wilde de vicepremier niet op vooruitlopen. Zoals bekend is het kabinet voorstander van de nieuwe inlichtingenwet. Bovendien zijn VVD, CDA en ChristenUnie tegen het raadgevend referendum. Ook D66 is sinds kort tegen. CDA-leider Sybrand Buma zei eerder al dat het kabinet een nee-stem hoe dan ook zal negeren.

Maatschappelijk debat

Dat er, net als bij het Oekraïne-referendum, een breed maatschappelijk debat over van de volksraadpleging op gang is gekomen, is iets wat Ollongren "op zich" toejuicht. 

Toch schaft zij het raadgevend referendum af, omdat het kabinet van mening is dat kiezers "teleurgesteld" kunnen raken als blijkt dat de uitslag van de stemming niet wordt overgenomen. Het kabinet is namelijk niet verplicht de uitslag over te nemen, omdat het raadgevend is.

Een oplossing zou een correctief bindend referendum zijn, maar Ollongren heeft vooralsnog geen plannen om dat mogelijk te maken.

[[articlelink:https://www.nu.nl/internet/5189141/kabinet-gaat-aftapwet-heroverwegen-tegenstanders-hameren-herziening.html]]