'Software voor doorsturen verkiezingsuitslag is kwetsbaar'

De software die door stemlokalen wordt gebruikt om verkiezingsresultaten door te sturen, is verouderd en kan worden gemanipuleerd. Ook zijn er onvoldoende regels voor het draaien van de software.

Dat blijkt uit onderzoek van veiligheidsexpert Sijmen Ruwhof in opdracht van RTL Nieuws. Volgens Ruwhof is "de gemiddelde iPad beter beveiligd dan het Nederlandse verkiezingssysteem".

Kiezers kunnen tijdens de verkiezingen met potlood en stembiljet stemmen. Het tellen gebeurt ook met de hand, maar de resultaten worden met het programma Ondersteunende Software Verkiezingen (OSV) doorgestuurd.

Dat computerprogramma wordt door de Kiesraad op CD-ROM aangeleverd. Het grootste probleem is volgens Ruwhof dat OSV op elke pc mag worden geïnstalleerd.

Zo kan de software worden gebruikt op een oude computer met Windows XP, dat sinds 2014 geen veiligheidsupdates meer krijgt.  Als zo'n computer is verbonden met internet, dan staat het systeem open voor schadelijke software waarmee de resultaten kunnen worden veranderd.

Stemmen worden door de stemlokalen op een onbeveiligde usb-stick opgeslagen, die vervolgens naar een regiopunt wordt gebracht. Daar worden de stemmen met de software bij elkaar opgeteld.

Excel

Het systeem werkt met cijferlijsten die via een onbeveiligd Excel-bestand worden verwerkt. Daarbij kan niet worden gecontroleerd of er is gesjoemeld met de informatie, aldus het onderzoek.

Volgens veiligheidsexpert Rop Gonggrijp kunnen "Chinezen en Russen eenvoudig met de uitslag rommelen". Een onderzoek van Gonggrijp zorgde er tien jaar geleden voor dat de overheid stopte met het gebruik van stemcomputers.

Onderzoek

Minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) zei vorige week dat wordt onderzocht of de Tweede Kamerverkiezingen in maart kwetsbaar zijn voor manipulatie door hackers en andere overheden.

Daarbij wordt gekeken naar de mogelijke kwetsbaarheid van het stemproces, van de personen die betrokken zijn bij de verkiezingen, en van de informatieverstrekking.

Papieren

Mocht er reden zijn om te denken dat het programma voor het doorsturen van de resultaten is gemanipuleerd, dan kunnen de papieren resultaten nog worden gecontroleerd.

Volgens Plasterk zijn er geen aanwijzingen dat andere landen in het recente verleden hebben geprobeerd om Nederlandse verkiezingen te beïnvoeden.

Kamerlid Kees Verhoeven van D66 wil zo snel mogelijk een debat over het onderwerp. Plasterk had in antwoord op Kamervragen beweerd dat het stemmen en het tellen niet via digitale weg kan worden gehackt.

Tip de redactie