De Europese privacywaakhonden reageren terughoudend op het nieuwe databeschermingsverdrag tussen de Europese Unie en de VS. Zij willen eerst de officiële papieren zien voordat ze inhoudelijk op het verdrag willen ingaan.

Dat maken de Europese privacywaakhonden, gezamenlijk bekend als de Artikel 29-Werkgroep, woensdag bekend tijdens een persconferentie.

"We zijn erg tevreden dat de onderhandelingen binnen deze korte periode zijn voltooid. Maar om het inhoudelijk te kunnen beoordelen moeten we de documenten eerst in handen krijgen", aldus een woordvoerder van de Artikel 29-Werkgroep. 

In het nieuwe databeschermingsverdrag, het zogenoemde Privacyschild, zijn afspraken gemaakt tussen de EU en de VS over het waarborgen van de privacy van Europeanen wanneer hun gegevens worden opgeslagen op Amerikaanse servers.

Een nieuw verdrag was noodzakelijk, omdat het Europees Hof in oktober een streep zette door het vijftien jaar oude Safe Harbor-verdrag. Daarmee was het in veel gevallen niet toegestaan om gegevens van Europeanen op te slaan om Amerikaanse servers.

iPhones op zwart

"Wij waren helemaal voorbereid om tot handhaving over te gaan", aldus Jacob Kohnstamm, voorzitter van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). "Er was een politiek probleem ontstaan door het oordeel van het Hof, en dat had dramatische consequenties kunnen hebben; iPhones zouden op zwart gaan."

Maar Kohnstamm reageert, net als de Europese privacykoepel, voorzichtig. "We hebben alleen nog maar woorden gehoord, geen papier gezien. Voorlopig betekent dit vooral dat we weer op onze handen kunnen gaan zitten." 

Grondrechtelijk beschermd

De AP verwacht eind deze maand de officiële documenten te ontvangen, waarna het nog maanden kan duren voordat het nieuwe verdrag inhoudelijk is beoordeeld. In de tussentijd blijft het voor bedrijven mogelijk om via zogenoemde modelcontracten gegevens op te slaan op Amerikaanse servers. 

Het is volgens Kohnstamm "niet opportuun" om in de tussentijd alsnog boetes te gaan uitschrijven. "Maar als we de stukken hebben gelezen, kan het natuurlijk alsnog zo zijn dat we gaan handhaven. Ik hoop van niet. Het gaat wel over grondrechtelijk beschermde persoonsgegevens."

D66

Ook de Europese fractie van D66 wil eerst de stukken zien voordat ze een oordeel willen vellen over het nieuwe verdrag. "De juridische status van deze toezeggingen is erg onduidelijk en het is hoogst twijfelachtig of ze voldoende bescherming aan Europese burgers bieden", aldus D66-Europarlementariër Sophie in 't Veld.

"Daarnaast is het ook maar de vraag of het nieuwe voorstel voldoet aan de door het Europees Hof van Justitie vastgestelde eisen in de Schrems-zaak. De zogenaamde garanties lijken juridisch boterzacht."

Techsector

Ook brancheorganisatie Nederland ICT reageert voorzichtig positief: "Dit is een belangrijke eerste stap, maar de afspraken zullen nog verder uitgewerkt moeten worden tot een duurzame juridische basis voor data-overdracht tussen de Europa en de VS", stelt directeur Lotte De Bruijn.

Ook internationale lobbyorganisaties en brancheverenigingen uit de techsector reageren verheugd op het nieuwe akkoord. "We juichen het werk van de Amerikaanse en Europese onderhandelaars toe", aldus algemeen directeur John Higgins van Digitaleurope. 

"De economie van vandaag is online en draait op data, dus de grote winnaars hier zijn de Europese en Amerikaanse economieën", zegt Dean Garfield van de Information Technology Industry Council (ITI).