AMSTERDAM - De muziekindustrie gooit alles in de strijd om het onderling uitwisselen van muziekbestanden tegen te gaan, maar het is dweilen met de kraan open. Bij sommige platenbazen begint door te dringen dat het misschien verstandiger is te proberen greep te krijgen op de zogenaamde peer-to-peer (p2p) bestandsuitwisseling.

De legale p2p-bestandsuitwisseling is vooral aantrekkelijk voor de kleine labels en dat zal voorlopig wel even zo blijven. Toch heeft ook een groot label, EMI Music, zich op de technologie gestort. Op Midem, een congres van platenbonzen dat vorige maand plaatsvond in Cannes, pleitte Ted Cohen van EMI ervoor serieus naar de mogelijkheden van het systeem te kijken. Het onderling uitwisselen van bestanden tussen muziekliefhebbers hoeft niet perse te betekenen dat de platenmaatschappijen en artiesten hun geld mislopen, zegt Cohen.

Succes van ITunes Music Store

Het succes van bijvoorbeeld de iTunes Music Store van Apple heeft aangetoond dat mensen bereid zijn te betalen om muziek van internet te halen. Deze diensten werken echter niet met p2p, maar distribueren muziek vanaf een centrale server. Bij p2p wordt een nummer van de computer van een andere muziekliefhebber gedownload. De distributiekosten zijn lager, omdat de files op meerdere locaties beschikbaar zijn, en het spaart de maatschappijen een hoop bandbreedte.

Uitwisselsystemen komen nu nog neer op piraterij. De muziekindustrie heeft tal van rechtszaken aangespannen tegen p2p-bedrijven en de gebruikers van hun software. Dinsdag dient een beroepszaak die labels, muziekuitgevers en filmstudio's hebben aangespannen tegen een gerechtelijke uitspraak die de uitwisseldiensten Grokster en StreamCast hun gang laat gaan. Er staat ook nog een rechtszaak op stapel tegen het moederbedrijf van Kazaa, Sharman Networks.

Abonnementsdienst Wippit

Een van de bedrijven die de muziekindustrie ervan proberen te overtuigen dat p2p niet automatisch piraterij betekent is Wippit, een in Groot-Brittannië gevestigde abonnementsdienst voor muziek. Voor zo'n veertig euro per jaar kunnen abonnees alle nummers die Wippit beschikbaar heeft downloaden, zo vaak ze maar willen.

Nadeel is dat alleen onafhankelijke platenlabels zich bij Wippit hebben aangesloten en dat er daardoor grote leemten zitten in het aanbod. EMI staat echter op het punt een groot deel van zijn catalogus, die varieert van de Rolling Stones tot Coldplay, voor Wippit beschikbaar te stellen. Directeur Paul Myers van Wippit zegt dat hij met nog vier andere grote maatschappijen in onderhandeling is en hoopt dat twee daarvan volgende maand tot zijn dienst zullen toetreden. Maar niets is nog zeker. In de ogen van de grote maatschappijen blijft p2p verdacht, zegt Myers. Ze blijven bang dat ze het niet in de hand kunnen houden.

Marktanalist Mark Mulligan van het Britse onderzoeksbureau Jupiter betwijfelt of bedrijven als Wippit ooit de markt zullen veroveren, omdat de angst van de grote labels dat mensen ongelimiteerd kopieën gaan maken te groot is. Hij denkt dat de twee soorten diensten naast elkaar zullen blijven bestaan. Consumenten willen tenslotte wat te kiezen hebben.

Bonus voor verkoop aan vrienden

Een andere toepassing van bestandsuitwisseling wordt onderzocht door het Duitse 4FriendsOnly.com., in samenwerking met het onderzoekscentrum Fraunhofer, de bedenker van het veelgebruikte bestandsformaat MP3. Hun dienst is nog niet beschikbaar, maar het idee is dat muziekliefhebbers een bonus krijgen als zij nummers aan vrienden doorverkopen. De aspirant-kopers kunnen een paar keer luisteren, en dan is het afgelopen - tenzij ze het nummer kopen. Directeur Jurgen Nutzel, die de technologie in Cannes presenteerde, redeneert als volgt: als gebruikers provisie kunnen opstrijken, denken ze wel twee keer na voor ze voor niets een extra kopietje voor vrienden branden.

Legale bestanden van Altnet

Dan is er nog Altnet dat gebruik maakt van het p2p systeem. Omdat Altnet zijn muziek distribueert via Kazaa staan de grote maatschappijen er zeer argwanend tegenover. Wie op Kazaa naar nummers zoekt kan aan een oranje icoon zien wanneer het om een legaal bestand van Altnet gaat.

Na het downloaden van het betreffende nummer wordt de gebruiker aangemoedigd zich aan te melden voor het netwerk waar muziek tegen betaling kan worden gedownload. Wie erop ingaat, en daarmee deel gaat uitmaken van het ‘legale’ p2p-systeem, maakt kans op concertkaarten, DVD-spelers en andere prijzen. Onderdirecteur Derek Broes voorspelt dat de legale bestanden op termijn de illegale uit het systeem zullen drukken.