AMSTERDAM - De roodste spiraalstelsels met de grootste centrale verdikking vertonen de grootste 'balken'.

Dat blijkt uit een wetenschappelijk onderzoek waar meer dan 200.000 vrijwillige deelnemers van het classificatieproject Galaxy Zoo aan hebben meegewerkt.

Een balk is een soms duizenden lichtjaren lange structuur van sterren en donkere materie die dwars door het hart van een spiraalstelsel loopt. Meer dan tweederde van alle spiraalstelsels, waaronder ook ons Melkwegstelsel, heeft zo'n balk, die in stand wordt gehouden door de zwaartekracht.

Met de hulp van hun grote team van vrijwilligers hebben Europese en Amerikaanse astronomen de balklengte van enkele duizenden sterrenstelsels gemeten. Daarbij is gebruik gemaakt van een speciaal opgezette webpagina waarvoor de interface van Google Maps mocht worden geleend.

Langste balken

Het onderzoek laat zien dat rode sterrenstelsels, die vrijwel geen nieuwe sterren meer produceren, de langste balken hebben. Ook blijkt de balk doorgaans uit rodere, en dus oudere en koelere, sterren te bestaan dan de rest van het stelsel.

En ten slotte heeft de grote galactische volkstelling laten zien dat sterrenstelsels met een balk vaker spiraalarmen vertonen dan 'balkloze' stelsels.