AMSTERDAM - De ontwikkeling van een betaalmodel voor online kwaliteitsjournalistiek is van levensbelang voor het voortbestaan van de sector. Dat zegt minister Ronald Plasterk (Cultuur) in een vraaggesprek met NU.nl.

"Het grootste probleem van online nieuwsconsumptie is dat er een betaalmodel ontbreekt dat het mogelijk maakt om behalve de snelle nieuwsfeiten ook een redacteur twee weken naar Uruzgan te sturen en op basis daarvan een mooi artikel te maken", aldus Plasterk.

"Natuurlijk maakt het niet uit of je kwaliteitsjournalistiek drukt of via het web zichtbaar maakt."

"Maar er zal ergens betaald moeten worden en op dit moment is die betaalbereidheid op internet niet groot en dat staat de ontwikkeling van serieuze webjournalistiek in de weg."

Kritiek

Plasterk krijgt veel kritiek op zijn plannen om vooral print media via een persfonds van 8 miljoen euro per jaar te stimuleren.

Hij zou te weinig oog hebben voor de online ontwikkelingen als nieuws- en blogsites. Maar Plasterk is helder in zijn keuze om de verschraling van de krantensector tegen te gaan.

"De krantensector is altijd een krachtige sector geweest en voor belangrijk deel de ruggengraat van journalistiek Nederland", legt Plasterk uit. "Een verschraling is een regelrechte aantasting van de democratie."

Regionale pers

De minister luidt vooral de noodklok over de regionale pers. "Toen ik meer dan twintig jaar geleden in de Leidse gemeenteraad zat, zaten er drie kranten op de publieke tribune. Nu mag je blij zijn dat er 1 komt vanuit Den Haag om in Leiden het nieuws te horen. Dadelijk komt er niemand meer", vreest de minister.

"Dat betekent dus dat mensen bij de gemeenteraadsverkiezingen moeten stemmen voor een volksvertegenwoordiging waarvan ze geen idee hebben wat er gebeurt. Die lokale nieuwsvoorziening door ervaren journalisten is de basis voor lokale democratie."

Het is daarom geen goed signaal om de krantensector aan zijn lot over te laten en titels te laten verdwijnen omdat ze economisch in zwaar weer komen. "Serieuze journalistiek waar tijd in gaat zitten, is van levensbelang. Die rol wordt nu vooral verzorgd door de print media."

Betaalmodel

Pas als er een online betaalmodel voor kwaliteitsjournalistiek is, heeft de journalistiek als waakhond van de democratie succesvol de transformatie naar het web gemaakt, aldus Plasterk.

"Ik geloof daar in. Maar zolang er nog geen betaalmodel op het web is voor serieuze journalistiek, zou het een onherstelbare slag zijn als de krantensector wegglijdt."

Plasterk laat zich niet uit over hoe een betaalmodel eruit moet zien. "We stellen via het persfonds jaarlijks 8 miljoen euro beschikbaar voor on- en offline innovaties, die zich met deze problematiek bezig gaat houden. Uiteindelijk komt er vast een model dat werkt."