De aandelenmarkt is als een feesteiland, waar bezoekers feestvieren met ongelimiteerde toegang tot drank en lekkere hapjes. Maar het feest moet een keer stoppen, en dat kan in dit geval maar op één manier. Dat stelt althans de uitgesproken Steen Jakobsen, hoofdeconoom bij Saxo Bank.

Belegger.nl sprak met hem na een presentatie die de Deen gaf in Amsterdam. 

“Op het eiland is het altijd feest, en er is geen verbinding met het vasteland”, zo legt Jakobsen uit. “Maar de feestvierders worden een keer moe. Er is een brug nodig naar het vasteland. Maar die brug kan er pas komen als de toevoer, ofwel het stimuleringsbeleid, stopt.”

Volgens Jakobsen is een brug de enige manier om weer een connectie te leggen met het vasteland. Het stimuleren zal dus moeten stoppen. 

Onderwijs als sleutelwoord

De enige andere manier om het feest door te laten gaan, is groei van het bruto binnenlands product (bbp). Het bbp kan groeien met behulp van een gunstige demografie, waarbij de beroepsbevolking zo groot mogelijk is. In de vergrijzende Westerse wereld kunnen we die optie vergeten. 

Andere optie is door groei van de arbeidsproductiviteit. En daarbij is onderwijs het sleutelwoord, stelt de econoom. “Dat is iets dat je kunt controleren. Het geld dat je stopt in onderwijs betaalt zich uit in de vorm van een veel hogere productiviteit. Want een goed opgeleide beroepsbevolking werkt nu eenmaal flexibeler, slimmer en sneller.”

Brexit

Jakobsen ging verder in op de onderwerpen die nu het nieuws domineren. Zo denkt hij niet dat er voor de deadline in maart 2019 een Brexit-deal op tafel zal liggen. 

“De EU moest herzien worden, en je zou kunnen zeggen dat de EU een crisis ‘nodig’ had. Als je het zo bekijkt is Brexit misschien niet eens zo slecht, omdat je de crisis kunt gebruiken om opnieuw naar de voorwaarden te kijken die de EU met het VK heeft. Waarom het nu niet lukt? Omdat het uiteindelijk ergens anders om draait: de grens met Ierland.”

Ierland blijft lid van de Europese Unie, maar Noord-Ierland, als onderdeel van het Verenigd Koninkrijk, niet. De econoom schat de kans dat er uitstel komt op 70 procent. “Maar hoe langer het duurt, hoe slechter het is voor de economie.”

Italië 

Volgens Jakobsen is de EU niet veel beter af dan het Verenigd Koninkrijk, en wel door Italië. “Italië schendt de afspraken met de EU wat betreft de begrotingsregels, en zoekt bewust de confrontatie. Het land wil zo nieuwe verkiezingen bewerkstelligen. De EU moet haar poot stijf houden en met haar vuist op tafel slaan, anders is het hek straks van de dam en zullen andere lidstaten dezelfde behandeling willen. Ook andere landen zullen dan de begrotingsregels willen overtreden en willen dat de EU daar soepel mee omgaat.”

De econoom vergeleek de Italië-kwestie met Lehman Brothers voor de crisis. Volgens hem is er een gevaar dat we onderschatten hoe ondermijnend Italië voor het systeem kan zijn, en dat het de eerste dominosteen in de rij kan zijn. “We hebben helemaal niets geleerd van de Lehman-situatie.”

Olieprijs naar 100 dollar

Als het gaat om investeringskansen wijst Jakobsen naar de opkomende markten en naar olie. Volgens hem zal de prijs van een vat Brent op niet al te lange termijn naar 100 dollar stijgen. Iran kan minder olie kwijt door de sancties van de VS, wat een prijsopdrijvend effect zal hebben.