Logo NU.nlNU.nl
  • Voorpagina
  • Net binnen
  • Populair
  • Algemeen
  • Economie
  • Sport
  • Media en Cultuur
  • Achterklap
  • Shop
  • Voorpagina
    • Net binnen
    • Meest gelezen
    • Oorlog Oekraïne
    • Binnenland
    • Buitenland
    • Algemeen
    • Politiek
    • Video
    • Podcast
    • Weer
  • Economie
    • Klimaat
    • Tech
    • Wonen
    • Geld
    • Werk
    • Auto
    • Aandelen
  • Sport
    • Voetbal
    • Formule 1
    • Scorebord
    • Sportspellen
  • Media en cultuur
    • Films en series
    • Muziek
    • Boek en cultuur
    • Media
    • Achterklap
    • Koningshuis
    • TV gids
  • Overig
    • Spellen
    • Kind en Gezin
    • Dieren
    • Eten en drinken
    • Gezondheid
    • NUcheckt
    • Opmerkelijk
    • Wetenschap
    • Over NU.nl
    • NUfolder
    • NUshop
    • Tickets
Woensdag 22 maart 2023 | Het laatste nieuws het eerst op NU.nl
Foto ter illustratie.

NU+ Volgende week start zomertijd: waarom je nu al eerder naar bed moet gaan

Door Sarah Sitanala

19 mrt 2023 om 14:14Update: 3 dagen geleden
nujij comment895 reacties
Delen via WhatsAppWhatsAppDelen via FacebookFacebookDelen via TwitterTwitterDelen via LinkedInLinkedInDelen via E-mailE-mail
Twee keer per jaar wordt de klok verzet. Hoewel veel mensen zeggen daar niet veel van te merken, heeft het wel gevolgen voor je biologische klok. We vroegen experts wat dat betekent en wat je kunt doen om een gebrek aan goede slaap te voorkomen.

De laatste zondag van maart is het weer zover. Dan gaat de klok één uur vooruit en dat betekent een uur korter slapen. "Een uur lijkt niks, maar is best veel als je bedenkt dat de gemiddelde slaapduur tussen de zeven en acht uur is", zegt Marijke Gordijn, directeur van Chrono@Work en onderzoeker humane chronobiologie aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Je biologische klok is het gebied in je hersenen dat je vertelt wanneer je moet gaan slapen. Het bevindt zich boven de plek waar de oogzenuwen bij elkaar komen, in de hypothalamus. "Verder is dat deel van je hersenen verantwoordelijk voor je slaap-waakritme. Het bepaalt daarmee of je een ochtend- of avondmens bent", legt slaappsycholoog Helmy Pluis uit.

De klok heeft een ritme van ongeveer 24 uur en wordt als het ware gelijkgesteld met het opkomen en ondergaan van de zon. "Soms loopt het net iets uit de pas en kan het iets langer of korter duren. Dat komt doordat je biologisch ritme afhangt van de eigenschappen van je biologische klok en het moment dat er daglicht in je ogen schijnt", zegt Gordijn.

Mogelijk val je moeilijker in slaap

Verzetten we ons horloge, dan veranderen we daarmee niet direct iets aan het moment dat we in aanraking komen met daglicht. "Eerder opstaan heeft wel tot gevolg dat je tegen je biologische klok moet ingaan", vervolgt de onderzoeker. "De meeste mensen lukt het wel om hun gedrag aan te passen en daarmee de tijden waarop ze daglicht zien. Maar voor de mensen met een langzamer lopende klok is dat iets moeilijker."


Eigenlijk zou je dit weekend al moeten beginnen met tien minuten of een kwartier eerder naar bed gaan en eerder opstaan.
Marijke Gordijn, chronobioloog

"Zij hebben van nature al de neiging later naar bed te gaan. Het zijn avondmensen. Zij hebben dat ochtendlicht echt nodig om wakker te worden en hun biologische klok te versnellen." Pluis vult aan: "Sommige mensen hebben problemen met in slaap vallen op de nieuwe tijd of zijn heel slaperig overdag. Dit komt doordat de wintertijd voor hun biologische klok goed functioneerde en de nieuwe tijd niet."

Begin nu al eerder naar bed te gaan

Voor deze groep is het goed om te weten dat een nieuw biologisch ritme bereiken tijd kost. "Daarom zou je eigenlijk dit weekend al moeten beginnen met tien minuten of een kwartier eerder naar bed gaan en eerder opstaan", zegt Gordijn. "En zoek direct na het opstaan, maar ook gedurende de hele dag meer het daglicht op."

Tips van slaappsycholoog Helmy Pluis

  • Ga in de zomertijd op hetzelfde tijdstip naar bed als in de wintertijd.
  • Zorg dat je de dag met een goed ontbijt begint en dat je regelmatig eet.
  • Als je overdag een zonnebril draagt en 's avonds naar de tv kijkt, dan raakt je biologisch klok in de war. Probeer daarom je zonnebril weinig of niet te dragen en 's avonds je blootstelling aan blauw licht eerder af te bouwen.

Al enige tijd gaan er in de Europese Unie stemmen op om de zomer- of wintertijd af te schaffen. Beide experts vinden dat de zomertijd voor ons niet de ideale tijdgrens is. "Dat zou betekenen dat mensen de ochtenden in de winter te lang in het donker zitten. Te weinig licht kan slaapproblemen en depressie in de hand werken", zegt Pluis.

Leven in onze eigen tijdzone is nog beter

Gordijn maakt deel uit van een samenwerkingsverband dat pleit voor een gezonder beleid. "Wij proberen mensen te doordringen van het belang van ieder land in zijn eigen tijdzone laten leven. De wintertijd als standaardtijd zou beter zijn voor onze gezondheid, omdat we dan beter gesynchroniseerd zijn met het afwisselen van licht en donker. Maar het is nog beter als we in onze eigen tijdzone zouden leven en de West-Europese tijd zouden aanhouden."

Het is onduidelijk wanneer de Europese lidstaten een knoop doorhakken, maar Gordijn vindt dat de kwestie niet serieus genoeg wordt genomen. "Het gaat niet om een paar nachten waarin je misschien wat minder slaapt, iemand kan hier weken last van hebben. Op de korte termijn kan je je daardoor minder goed voelen, op de lange termijn zorgt het voor meer hartinfarcten en meer ongelukken op de weg door vermoeidheid en slaaptekort."

Ga gratis verder

Log in of registreer gratis op NU.nl en krijg toegang tot extra artikelen

Eerder

  • 15 mrt 2023 om 12:12
    Waarom geen gratis HPV-prik voor iedereen? 'Overheid moet grenzen trekken'
    Waarom geen gratis HPV-prik voor iedereen? 'Overheid moet grenzen trekken'
Beeld: Getty Images
nujij comment895 reacties
Delen via WhatsAppWhatsAppDelen via FacebookFacebookDelen via TwitterTwitterDelen via LinkedInLinkedInDelen via E-mailE-mail

Lees meer over:

slaapproblemenGezondheid

NUjij: Uitgelichte reacties

NUjijgebruiker_abfcfddbfdcb
19 mrt 2023 om 18:47
Persoonlijk heb ik veellast van de wisselingen. Vermoeidheid overdag, slechte concentratie, zelfs verminderde eetlust en misselijkheid. En dat zit echt niet tussen de oren. Ik zou blij zijn als we gewoon één tijdzone kunnen aanhouden.
Respect: 👍 25Reacties: 💬 3
Reageer
Mechel
19 mrt 2023 om 18:40
In de zomervakantie laat haast iedereen zijn vaste ritme los, kinderen en volwassenen gaan later slapen en slapen 's ochtends wat langer door. Eenmaal weer naar school of aan het werk wacht het oude ritme weer en daar hoor je nooit iemand zo'n punt van maken.
Respect: 👍 31Reacties: 💬 4
Reageer
nujij commentBekijk alle reacties


Aanbevolen artikelen


NUjij-reacties

nujij comment895 reacties

Net binnen

  • 06:46
    VideoBijna 22 uur per dag vasten: zo werkt de ramadan in extreme gevallen
  • 06:45
    Havenbedrijven gaan tienduizenden werknemers screenen op drugscriminaliteit
  • 06:20
    Nieuwe DNA-techniek geeft naam aan onbekende dode uit Tweede Wereldoorlog
  • 05:57
    Bezoek Chinese president Xi aan Poetin brengt einde van oorlog niet dichterbij

Meest gelezen

  • 1
    Coalitie overstag na kritiek oppositie: toch wel debat over verkiezingsuitslag
  • 2
    Don Quishocking-cabaretier en regisseur Fred Florusse (85) overleden
  • 3
    Je kind mag vanaf 2024 zowel vaders achternaam als die van moeder dragen
  • 4
    Belarussische tennisster Sabalenka voelt haat door oorlog: 'Wat heb ik misdaan?'
  • 5
    Klanten failliet Scotch & Soda krijgen geen geld meer terug bij retourneren


Nieuwsvideo's

  • In vislijn verstrikte visarend wordt bevrijd in VS
    In vislijn verstrikte visarend wordt bevrijd in VS
  • Onderzoekers bakken cheesecakes met 3D-printer
    Onderzoekers bakken cheesecakes met 3D-printer
  • Melk sijpelt uit gekantelde melkwagen in Friesland
    Melk sijpelt uit gekantelde melkwagen in Friesland
  • Enorme hoeveelheid water stroomt door Amerikaanse stuwdam
    Enorme hoeveelheid water stroomt door Amerikaanse stuwdam

  • Voorpagina
  • Economie
  • Sport
  • Media en cultuur
  • Overig
  • Voorpagina
    • Net binnen
    • Meest gelezen
    • Oorlog Oekraïne
    • Binnenland
    • Buitenland
    • Algemeen
    • Politiek
    • Video
    • Podcast
    • Weer
  • Economie
    • Klimaat
    • Tech
    • Wonen
    • Geld
    • Werk
    • Auto
    • Aandelen
  • Sport
    • Voetbal
    • Formule 1
    • Scorebord
    • Sportspellen
  • Media en cultuur
    • Films en series
    • Muziek
    • Boek en cultuur
    • Media
    • Achterklap
    • Koningshuis
    • TV gids
  • Overig
    • Spellen
    • Kind en Gezin
    • Dieren
    • Eten en drinken
    • Gezondheid
    • NUcheckt
    • Opmerkelijk
    • Wetenschap
    • Over NU.nl
    • Copyright
    • Disclaimer
    • Privacy en cookiebeleid
    • Adverteren
    • Werken bij NU.nl
    • Verzekeringvergelijker
    • Cookie instellingen
  • Over NU.nl
  • Copyright
  • Disclaimer
  • Privacy en cookiebeleid
  • Adverteren
  • Werken bij NU.nl
  • Verzekeringvergelijker

Volg ons op:

©2023 DPG Media B.V. – alle rechten voorbehouden