Zondag 7 augustus 2022 | Het laatste nieuws het eerst op NU.nl
Foto ter illustratie.

Met corona uit eten of vliegen: waarom je dat niet moet willen

Hoewel je corona hebt, ga je naar de kapper of uit eten. Of je vliegt toch naar je vakantiebestemming. In de rubriek Gezond of Niet duikt gezondheidsjournalist Tijn Elferink in een onderwerp waar verwarring over bestaat. Hoe (on)verstandig is het om met een coronabesmetting de deur uit te gaan?
Door Tijn Elferink

Een dag voordat je naar je vakantiebestemming vliegt, test je positief. En je kijkt al zo lang uit naar je vakantie. Maar wat als je in het vliegtuig komt te zitten naast een kwetsbare 70-plusser die naar de uitvaart van een familielid gaat?

De ANWB heeft er nog geen vragen over gekregen, zegt een woordvoerder. "Het is niet aan ons om te bepalen of het verstandig is met corona te gaan reizen. Mensen moeten zich houden aan de regels." KLM gaat ondanks herhaaldelijke verzoeken niet op de vraag in. Een woordvoerder van Koninklijke Horeca Nederland laat weten dat het met een positieve test de bedoeling is in isolatie gaan. "Die dringende adviezen zijn er niet voor niets."

Er bestaat spanning tussen het eigen belang en het algemeen belang, zegt Reinder Broekstra. Daar kun je op verschillende manieren naar kijken, zegt de psycholoog en jurist die zich met medische ethiek bezighoudt. "Op grond van het morele principe van niet-schaden kun je zeggen: je mag een ander niet aan een risico blootstellen. Maar je kunt ook anders redeneren, bijvoorbeeld volgens het morele principe van respect voor autonomie. Dat vraagt ons de weloverwogen keuzes van anderen te respecteren. Je zou dan zeggen: iedereen maakt zijn eigen keuze en je moet tijdens het diner of de vlucht dan zo veilig mogelijk handelen."

Lastig aan te tonen

"Met corona uit eten gaan of gaan vliegen is niet alleen onethisch en onverantwoord, maar ook onrechtmatig", zegt Veeru Mewa, letselschadeadvocaat bij VictimFirst Advocaten. "Je wordt gevraagd iets niet te doen, dus dan handel je tegen de wet in. Wanneer onrechtmatige daad wordt aangetoond, dan kun je aansprakelijk zijn voor schade."


Het is heel lastig om aan te tonen dat je het virus van een bepaald persoon hebt gekregen.
Veeru Mewa, letselschadeadvocaat

Er is een maar, erkent Mewa. "Het is heel lastig aan te tonen dat je het virus van een bepaald persoon hebt gekregen. Een café, een restaurant en een vliegtuig zit vol mensen van wie je corona kunt hebben gekregen."

Het is onverstandig de deur uit te gaan

Bovendien zijn we niet in Amerika, zegt Mewa. De hoogste smartengeldvergoeding die ooit in Nederland is betaald, bedraagt 350.000 euro. Dat ging om een slachtoffer van een ernstige mishandeling. Een man die 'corona, corona' riep en een agent in zijn gezicht spuugde, moest een schadevergoeding van 400 euro betalen."

Coen Berends van het RIVM zegt dat het qua verspreiding van het virus onverstandig is om de deur uit te gaan. "Een coronabesmetting verloopt in de meeste gevallen mild. Maar mensen in een restaurant of in het vliegtuig kunnen tot een kwetsbare groep behoren. In restaurants en vliegtuigen zitten mensen redelijk dicht op elkaar. Op basis van kennis zeggen we dat het belangrijk is om ook bij milde klachten een test te doen en thuis te blijven bij een positieve testuitslag. Zo ga je de verspreiding van het virus tegen."

Nood breekt wet

Volgens Broekstra spelen omstandigheden ook een rol voor de persoon die met corona het vliegtuig instapt. "Reis je met mondkapje om naar de begrafenis van een familielid te gaan? Dan vind ik dat een zwaarder wegend belang dan wanneer je naar het strand vliegt. Soms breekt nood misschien wet, of in dit geval de richtlijn van isolatie." Het is uiteindelijk een risicoafweging, zegt Broekstra. "Met de kanttekening dat de mens een beperkt talent heeft om risico's in te schatten."


Neem die 70-plusser: wil je als weldenkend mens haar overlijden op je geweten hebben?
Veeru Mewa, letselschadeadvocaat

Ga maar vliegen of uit eten, want het is toch niet te bewijzen? "Dat zul je mij nooit horen zeggen", benadrukt letselschadeadvocaat Mewa. "Het feit dat het niet mag, blijft staan. Dat zou je moeten bewegen het niet te doen. Neem die 70-plusser: wil je als weldenkend mens haar overlijden op je geweten hebben? In feite dood door schuld, maar niet te bewijzen. Weten dat je iemand schade toebrengt, dat getuigt van egoïsme."

"Het leuke van het werk als onderzoeker in de ethiek is dat we verschillende manieren hebben om naar een vraagstuk te kijken", zegt Broekstra. "Soms geldt wel dat de ene uitkomst logischer is dan de andere. In dit geval betekent dat: je moet niet risicovol handelen in strijd met de richtlijn van thuisblijven bij een coronabesmetting. Alleen: het verstandig handelen en de richtlijn zijn soms wel een nieuwe discussie waard."

Het oordeel

Voor wie positief is getest, geldt een dringend verzoek thuis te blijven. Aantonen dat je corona oploopt door iemand in een restaurant of vliegtuig is bijzonder lastig. Dat is echter geen vrijbrief om de adviezen te negeren. Je kunt iemand schade toebrengen en zelfs zijn of haar dood op je geweten hebben.

Deze inhoud kan helaas niet worden getoondWij hebben geen toestemming voor de benodigde cookies. Aanvaard de cookies om deze inhoud te bekijken.

Lees meer over:

GezondheidReizenCoronavirus

Aanbevolen artikelen