Donderdag 11 augustus 2022 | Het laatste nieuws het eerst op NU.nl
Foto ter illustratie.

Waarom het aantal jonge eetstoornispatiënten zo snel stijgt

Sinds het begin van de coronapandemie is het aantal jonge eetstoornispatiënten aanzienlijk gestegen, lieten experts eerder aan NU.nl weten. Hoe is dit te verklaren? En wat kunnen we hieraan doen?
Door Sarah Sitanala

Eetstoornistherapeut Sanne Broeders-van Loon denkt niet dat de pandemie dé oorzaak is geweest van de stijging van het aantal patiënten. "Het is wel een katalysator geweest. Jongeren die al niet lekker in hun vel zaten, hadden last van het sociaal isolement en daardoor meer tijd om op zichzelf te focussen en op sociale media door te brengen."

Daarnaast had corona tot gevolg dat jongeren geen zicht hadden op elkaars ontwikkeling, iets wat volgens Broeders-van Loon essentieel is voor de ontwikkeling van een eigen identiteit.

De toename van het aantal jonge mensen met een eetstoornis is al een behoorlijke tijd aan de gang, ziet Broeders-van Loon. "Maar het balletje is verder gaan rollen door de pandemie. Dat is onder meer te verklaren door het feit dat we veel in de maatschappij als maakbaar zijn gaan zien. Denk aan hoe het in sommige gevallen 'normaal' is om al op jonge leeftijd plastische chirurgie te ondergaan en hoe er door het vele gefotoshop alleen maar perfecte lichamen te zien zijn op Instagram."

De gevolgen van het sociaal isolement door de pandemie zijn tweezijdig, vervolgt de eetstoornistherapeut. "Voor de jongeren die al met zichzelf in de knoop zaten, was corona het laatste zetje. Heb je weinig te doen, dan heb je meer tijd om 'in je hoofd' te gaan zitten. Verder krijg je op sociale media niets anders dan de bevestiging dat je niet bijzonder genoeg bent, als je daar gevoelig voor bent."

Daarnaast werd ook duidelijk dat de situatie van jongeren die al een verstoorde relatie met eten hadden verslechterde. Voor hen was minder hulp beschikbaar door de al bestaande wachtlijsten bij zorginstellingen.

De versterkende rol van de pandemie

"De wachtlijsten lopen binnen de ggz al jaren op", zegt manager behandelzaken en klinisch psycholoog Ravian Veenstra van Human Concern, een gespecialiseerde ggz-instelling voor de behandeling van eetstoornissen. "En langer wachten betekent een verergering van klachten."


Het duurt in de meeste gevallen lang voordat iemand met een eetstoornis om hulp vraagt. Is die stap eenmaal gezet, is de ziekte vaak al vergevorderd.
Ravian Veenstra, manager behandelzaken en klinisch psycholoog

Volgens Veenstra is het zo dat de verstoorde relatie met eten bij alle varianten van eetstoornissen kan worden gezien als een symptoom van een onderliggend probleem. Met als gevolg dat de eetstoornis kan leiden tot het mijden van sociale situaties. Het lijkt erop dat de pandemie hier een versterkende rol in heeft gespeeld. "Daarom is het van belang de kern van het probleem te onderzoeken, en daar de behandeling op te richten."

Eetstoornis draait niet alleen om eten

"Het duurt in de meeste gevallen lang voordat iemand met een eetstoornis om hulp vraagt. Is die stap eenmaal gezet, is de ziekte vaak al vergevorderd, en het lange wachten op hulp maakt het alleen maar erger. Het is een vicieuze cirkel", zegt Veenstra.

Verder is het zo dat een eetstoornis niet draait om eten, maar om onder andere controle, laat Broeders-van Loon weten. "Tijdens de verschillende lockdowns was het de overheid die bepaalde hoe jouw leven eruitzag. Als je het gevoel hebt de controle te verliezen, kan dat leiden tot een bepaalde drang om die controle terug te krijgen."


Bepaalde triggers zullen altijd blijven bestaan, het is juist belangrijk dat je die leert herkennen en leert omgaan met je eigen kwetsbaarheid.
Ravian Veenstra, manager behandelzaken en klinisch psycholoog

"Corona was daarom voor veel mensen een trigger", denkt Veenstra. "Voor de mensen die al een eetstoornis hadden is het erger geworden, en voor de mensen die op het randje stonden was het het laatste zetje."

Herkennen van signalen is belangrijk

Gevraagd naar een oplossing, zegt Veenstra: "Ik denk dat we naar het totaalplaatje moeten kijken. Niet alleen naar hoe de zorg is ingericht en hoe beschikbare financiële middelen besteed worden, maar ook naar welke behandelingen er zijn voor eetstoornissen en hoe effectief die zijn." Door alleen maar te kijken naar of en hoe financiële middelen beter verdeeld kunnen worden, blijft de inhoud buiten schot, denkt hij.

"Want je kunt wel degelijk herstellen van een eetstoornis. Bepaalde triggers zullen altijd blijven bestaan, het is juist belangrijk dat je die leert herkennen en leert omgaan met je eigen kwetsbaarheid. Voor een duurzaam herstel is daarom van groot belang dat er in de behandeling aandacht is voor de onderliggende problematiek."

Broeders-van Loon is voorstander van scholing van zorgverleners. "Van huisartsen, maar ook op scholen. Voor ouders kunnen de signalen lastig te herkennen zijn, maar voor huisartsen ook, en zij krijgen al zo veel op hun bord. En een eetstoornis is een manipulatieve ziekte. Daar komt bij dat afvallen in eerste instantie nog te vaak wordt gezien als 'goed bezig' of 'knap', tot iemand geen stop kent en verstrikt raakt in een eetstoornis."

Deze inhoud kan helaas niet worden getoondWij hebben geen toestemming voor de benodigde cookies. Aanvaard de cookies om deze inhoud te bekijken.

Lees meer over:

GezondheidEetstoornissen

Aanbevolen artikelen