Elke week stellen we een gezondheidsvraag aan een medisch deskundige. Deze week een vraag over gezond gewicht: Wat is BMI? En zegt dat alles? Huisarts en leefstijldeskundige Jacqui van Kemenade: "Vet op heupen en billen is veel minder ongezond dan vet op je buik."

Waarom wordt soms de BMI gemeten? Zegt ons gewicht niet genoeg over overgewicht en gezondheid?

"Gewicht zegt veel, maar lang niet alles. Stel je bijvoorbeeld een man van 95 kilo voor. Als die man bijna 2 meter lang is, is 95 kilo niet per se te zwaar. Wél als die man 1,70 meter is. Het hangt er met andere woorden ook vanaf hoe lang iemand is. Vandaar dat we ook de BMI meten."

"Dat staat voor Body Mass Index. Het laat zien of je een gezond gewicht hebt ten opzichte van je lichaamslengte. Je BMI wordt berekend met een formule: je lichaamsgewicht gedeeld door je lichaamslengte in het kwadraat. Weeg je bijvoorbeeld 65 kilo en heb je een lengte van 1,69 meter, dan is je BMI: 65/1,69² = 22.75."

"Bij een gezond gewicht heb je een BMI tussen 18 en 25. Onder de 18 is ondergewicht, boven 25 is overgewicht en een BMI van 30 of hoger geldt als obesitas."

Zegt de BMI dan alles?

"Nee. Denk maar aan Arnold Schwarzenegger. Die woog 104 kilo bij een lichaamslengte van 1,86 meter. Als je zijn BMI zou berekenen, kom je op een getal van 30. Overgewicht dus. Toch was hij niet te dik. Zijn vetpercentage was namelijk heel laag: 7 procent. Dat komt door zijn spiermassa. Spieren zijn zwaarder dan vet, dus dat zorgt voor een hoog BMI."

“Sommige mensen zijn 'thin on the outside, fat on the inside', denk maar aan de beruchte bierbuik.”
Jacqui van Kemenade, huisarts

Het gaat er dus ook om hoe het vet is verdeeld?

"Juist. Sommige mensen zijn tofi's. Tofi staat voor thin on the outside, fat on the inside. Denk maar aan de beruchte bierbuik. Tofi's hebben een goede BMI en ogen slank, maar er is wel een dikkere buik. De cijfers zeggen dat ze gezond zijn, maar in werkelijkheid geeft buikvet een groot gezondheidsrisico."

Wat voor risico dan?

"Buikvet is ongezond vetweefsel, omdat het tussen de organen zit. Het maakt bovendien ontstekingscellen aan die een negatief effect hebben op je bloedvaten en je hart. Vandaar dat je ook je buikomvang moet meten om te weten of je vet op de verkeerde plek zit en of je dus meer gezondheidsrisico loopt."

Wat als je een platte buik hebt, maar wel veel vet op heupen, benen en billen?

"Dat komt vooral bij vrouwen voor. Onderhuids vet op heupen, billen en benen is veel minder ongezond dan buikvet. Vandaar dat de buikomvang een goede indicator is voor je gezondheidsrisico."

Hoe meet je de buikomvang?

"Meet over het breedste stuk van de buik, dus niet waar je broekriem zit, maar iets boven de navel. Bij mannen mag de buikomvang niet groter zijn dan 102 centimeter en bij vrouwen niet groter dan 88."

Jacqui van Kemenade is huisarts in Breda en auteur van de boeken 'Leefstijl op recept' en het onlangs verschenen 'Een shotje Leefstijl' (Uitgeverij Scriptum).