Iedere week beantwoordt Edwin de Vaal, huisarts in Nijmegen, een veelgestelde of opvallende vraag uit zijn praktijk. Deze week is dat: ik heb artrose in mijn knie. Wat kan ik ertegen doen?

Hoe weet je of je artrose in je knie hebt?

"Bij artrose is de knie dikker. Hij kan ook wat rood en warm zijn en vaak heb je last van ochtendstijfheid: je knie komt dan 's ochtends minder goed op gang. De huisarts kan op basis van lichamelijk onderzoek en je verhaal de diagnose versleten knie stellen. Daarvoor is geen röntgenfoto nodig."

Wat is artrose eigenlijk?

"Artrose is het verdwijnen van het kraakbeen. Het komt meestal dan ook pas voor vanaf vijftigjarige leeftijd. Het komt ook voor in andere gewrichten. Maar de knie is samen met de heup wel een beruchte plek voor artrose."

"Bij artrose wordt het kraakbeen in je knie dunner. Daardoor gaan de botten min of meer over elkaar heen schuren. Als reactie daarop raakt het weefsel rondom de knie vaak ontstoken. Dat geeft pijn en stijfheid. Door deze reactie en het schuren groeit er vaak extra bot aan de randen van de knie. Daardoor kan je knie er wat anders uit gaan zien; het gewricht wordt dan breder."

Is er iets te doen tegen artrose?

"Tegen de slijtage zelf niet. Maar artrose geeft vaak veel pijnklachten. En dáár is wél iets tegen te doen. De huisarts adviseert in eerste instantie pijnmedicatie: twee tot drie keer per dag twee tabletten paracetamol."

“Wandelen, fietsen, zwemmen en oefeningen zijn goed voor de knie. En val af als je te zwaar bent; dan hoeft de knie dat overgewicht niet te dragen.”

Moet je met artroseklachten naar de huisarts?

"Ja. In sommige gevallen worden knieklachten veroorzaakt door iets anders, bijvoorbeeld een versleten heup. Maar sowieso is het goed om je klachten met de huisarts te bespreken en de diagnose te weten. De dokter kan samen met jou afstemmen wat de beste route is én welke pijnmedicatie in jouw geval het meest zinvol is."

"Soms helpt paracetamol niet voldoende. Dan kan de huisarts er een ontstekingsremmer aan toevoegen. Maar die kunnen, zeker vanaf zestig jaar, vervelende bijwerkingen geven aan maag en nieren. Start dus altijd in overleg met je huisarts met ontstekingsremmers."

Er zijn toch ook prikken die helpen tegen artrose?

"Klopt. De huisarts kan een cortisoneninjectie geven in het pijnlijke gewricht: een spuit met een soort van prednison dat de ontsteking ter plaatse remt. Daarmee ontzwelt het gewricht, heb je minder pijn en wordt de knie soepeler. Na verloop van tijd raakt het alleen uitgewerkt en moet je opnieuw een injectie nemen. Dit kan je natuurlijk niet eindeloos blijven herhalen."

Wat kun je dan nog doen?

"Een kunstknie kan eventueel een optie zijn. Het hangt van je situatie en je leeftijd af of dat zinvol en verstandig is. Ook dáárom is het goed om je klachten met de huisarts te bespreken. Het is een samenspel van leeftijd, andere ziektes en de hoeveelheid klachten die iemand heeft. Uiteindelijk bepaal je samen met de orthopeed wat in jouw geval het verstandigst is."

Moet je stoppen met bewegen?

"Zeker niet! Beweging is ontzettend belangrijk bij artrose. Daarmee houd je het gewricht en je spieren soepel. Wandelen, fietsen, zwemmen en oefeningen zijn goed voor de knie. En val af als je te zwaar bent; dan hoeft de knie dat overgewicht niet te dragen."