Iedere week beantwoordt Edwin de Vaal (48), huisarts in Nijmegen, een veelgestelde of opvallende vraag uit zijn praktijk. Deze week is dat: waarom moet je koelen bij een kneuzing?

Wat is een kneuzing eigenlijk?

"Een kneuzing is meestal een overstrekking van een gewricht. Maar je kunt ook een spier of bindweefsel kneuzen als je het flink stoot. Het bekendst is een enkelkneuzing: daarvan is sprake wanneer je door je enkel gaat. Het gewricht en het weefsel eromheen raken dan gekneusd."

Wat gebeurt er dan precies?

"De gewrichtsbanden die om het gewricht heen zitten, vangen het grootste deel van de klap op en voorkomen op die manier veel schade. Maar zwik je te ver, dan lukt het de banden niet om de impact te remmen en scheur je het bindweefsel en je enkelbanden kapot. Daarbij scheuren ook bloedvaatjes waardoor er bloed vrijkomt en je enkel snel dik en later ook blauw wordt."

Waarom helpt koelen dan?

"Door kou vernauwen de bloedvaatjes zich. Daardoor komt er minder bloed in het weefsel terecht. Dat zorgt ervoor dat er minder zwelling optreedt én dat je enkel minder dik en blauw wordt. Het is wel belangrijk dat je direct na de verzwikking een icepack of een zak met ijsklontjes op de verzwikte plek legt. Het bloed moet onmiddellijk worden geremd. Als je te lang wacht, is het leed al geschied."

Koelen vermindert dus de schade?

"Het doet niets af aan de verzwikking zelf. Maar doordat het lichaam niet óók nog eens al dat bloed hoeft op te ruimen, herstel je sneller en kun je het aangedane gewricht sneller weer belasten. Je hebt dus minder lang last van de kneuzing."

"Dat is ook fijn wanneer er sprake is van eventueel gescheurde enkelbanden. Die zijn pas te behandelen zodra de zwelling verdwenen is. Hoe minder zwelling, hoe sneller je dus kunt beginnen aan je herstel."