Iedere week beantwoordt Edwin de Vaal (48), huisarts in Nijmegen, een veelgestelde of opvallende vraag uit zijn praktijk. Deze week is dat: "Mijn kind heeft een koortsstuip, wat moet ik doen?"

Wat is een koortsstuip?

"Bij een koortsstuip loopt de temperatuur van het lichaam te snel op en kunnen de hersenen zich daaraan niet zo snel aanpassen. Het treedt vaak op bij kinderen in de leeftijd van zes maanden tot zes jaar. Het vaakst rond de leeftijd van anderhalf."

"Als het ontstaat, is dat altijd aan het begin van een koortsperiode, als de koorts net begint op te komen. Daardoor lijkt de koortsstuip soms ook uit de lucht te komen vallen. Als ouder had je vaak nog niet in de gaten dat je kind koortsig aan het worden was."

Wat voor klachten krijgt een kind?

"Het brein kan zich niet aanpassen aan de snelle temperatuurstijging, waardoor er een soort kortsluiting ontstaat. Dat kan zich uiten in verstijving, spierspasmes en schokkende armen of benen. Vaak rollen kinderen met hun ogen en strekken zich helemaal uit, terwijl ze rare geluiden maken."

Dat klinkt ernstig.

"Het klinkt ernstig en het ziet er ook vaak eng uit voor ouders. Soms houdt een kind ook even op met ademhalen. Logisch dus dat veel ouders ervan in de stress schieten en soms direct een ambulance bellen."

“Zorg dat de mond van je kind leeg is zodat het zich tijdens de koortsstuip nergens in kan verslikken. Leg het kind op de zij en zorg dat het zich niet kan bezeren.”

Maar dat hoeft dus niet?

"Nee. Het is een verschijnsel dat vrijwel nooit ernstige gevolgen heeft. Sommige ouders zijn bang dat hun kind overlijdt tijdens een koortsstuip. Maar dat gebeurt niet. Ook de hersenen raken er niet van beschadigd."

"Meestal trekt het na een paar minuten of uiterlijk binnen een kwartier vanzelf weg. Daarna is een kind wat versuft, maar ook dat trekt weg. Binnen een uur na de koortsstuip is het weer de oude, alleen heeft het nu wel koorts."

Hoef je dan helemaal niks te doen?

"Jawel. Zorg dat de mond van je kind leeg is zodat het zich tijdens de koortsstuip nergens in kan verslikken. Leg het kind op de zij en zorg dat het zich niet kan bezeren."

"In de praktijk zou je dan rustig af kunnen wachten tot het stuipen helemaal voorbij is. Maar het advies is om, nadat je je kind in veiligheid hebt gebracht, toch met de huisarts te overleggen, zeker als je het nog nooit hebt meegemaakt."

"De huisarts vraagt dan hoe het gaat en komt dan meestal langs. In de meeste gevallen gaan koortsstuipen snel over en zien wij ze dus niet als we aankomen. Maar omdat het erg beangstigend is om mee te maken, is het wel prettig dat de huisarts je kind dan toch even ziet."

Wanneer moet je zeker de dokter bellen?

"Ik zou altijd bellen voor overleg. Maar bel in íeder geval als een koortsstuip anders verloopt dan anders. Bijvoorbeeld als je kind jonger is dan zes maanden of ouder dan zes jaar, als de schokken langer duren dan een kwartier of alleen aan één arm of been optreden. En bel ook naar de huisarts als je kind in één koortsperiode meerdere koortsstuipen krijgt. Dan is er mogelijk iets anders aan de hand."