Iedere week beantwoordt Edwin de Vaal (46), huisarts in Nijmegen, een veelgestelde of opvallende vraag uit zijn praktijk. Deze week is dat: Wat is een blaasontsteking en hoe kun je deze zelf verhelpen?

De Vaal: "Bij een blaasontsteking zitten er bacteriën in je blaas die de blaaswand irriteren en uiteindelijk ontsteken. Bij mannen komt deze ontsteking nauwelijks voor; zo'n tien op de duizend mannen krijgen er ieder jaar mee te maken, tegenover zeventig op de duizend vrouwen. Heb je als man een vermoeden, overleg dan direct met de doktersassistente."

"Van alle klachten en aandoeningen waarmee vrouwen bij de huisarts komen, zijn plasklachten het meest voorkomend. Dat komt omdat vrouwen een korte plasbuis hebben. Hierdoor kunnen bacteriën makkelijker in de blaas komen en zo een blaasontsteking veroorzaken."

"Vooral bij vrouwen tussen de 15 en 24 jaar is een piek te zien, waarschijnlijk omdat zij dan seksueel meer actief zijn. Maar ook vrouwen boven de zestig hebben, vanwege de menopauze of een verzakte blaas, eerder last van deze ontsteking."

Zo verklein je de kans op een blaasontsteking

  • Drink voldoende vocht om je blaas te spoelen
  • Neem de tijd op het toilet en plas goed uit
  • Veeg altijd van voor naar achteren af
  • Houd je plas niet onnodig lang op
  • Plas meteen na het vrijen, zeker als je vaker een blaasontsteking hebt

"Niet iedereen ervaart klachten, maar je kunt last hebben van een branderig gevoel bij het plassen. Ook gaat het vaak gepaard met pijn in de onderbuik of het gevoel dat je heel vaak moet plassen, terwijl dat steeds maar kleine beetjes zijn."

“Niet goed uitplassen verhoogt de kans op een blaasontsteking”

"Als je denkt dat je een blaasontsteking hebt, hoef je namelijk niet meteen naar de huisarts te gaan. Als de klachten meevallen, kun je eerst proberen om extra veel te drinken. Daardoor kun je vaak een blaasontsteking 'wegspoelen'."

Hoe de huisarts je urine op blaasontsteking onderzoekt

"Heb je na een week nog steeds klachten of worden deze erger, overleg dan met de doktersassistente. Als je al vaker een blaasontsteking hebt gehad en de klachten duidelijk herkent, hoef je soms niet eens je urine na te laten kijken. Een huisarts schrijft soms direct antibiotica voor."

"Adviseert de huisarts toch om langs te komen, dan zal de doktersassistente je urine nakijken. Met een urinestickje wordt gecontroleerd of er afbraakproducten van bacteriën, witte of rode bloedcellen, in je plas zitten. Dat hoort niet en kan wijzen op een ontsteking."

Wanneer moet je bij plasklachten meteen naar de dokter?

  • Als je ook ziek bent en/of bij koorts boven de 38 graden
  • Als je een man of kind bent
  • Als je in verwachting bent
  • Als je meer dan drie blaasontstekingen per jaar hebt
  • Als er een kans bestaat dat de klachten door een geslachtsziekte komen

"Wijst de test niets uit, dan kan er een uitgebreidere test worden gedaan. De ene huisarts zet de urine zelf op kweek, bij een andere praktijk onderzoekt de assistente de urine onder de microscoop. Blijkt dat je blaasontsteking hebt, dan krijg je meestal antibiotica voorgeschreven."

Wat je zelf kunt doen

"Gelukkig zijn er een aantal dingen die je kunt doen om te voorkomen dat je überhaupt een blaasontsteking krijgt. Zoals eerder gezegd kun je dus extra drinken. Met 1,5 liter vocht per dag spoel je de bacteriën deels weer uit je blaas."

"Neem daarnaast de tijd als je naar het toilet gaat: plas rustig en ontspannen en veeg altijd van voor naar achter af. Door goed uit te plassen, plas je de bacteriën grotendeels uit, waardoor ze minder kans krijgen om door te groeien. En ook een goede tip: plas meteen na het vrijen, zodat ook dan eventuele bacteriën meteen worden weggespoeld."