Iedere week beantwoordt Edwin de Vaal (46), huisarts in Nijmegen, een veelgestelde of opvallende vraag uit zijn praktijk. Deze week: Is het verstandig om je dochter te laten vaccineren tegen baarmoederhalskanker?

De Vaal: "Er zijn een aantal dingen waarvan iedereen al weet dat het de kans op kanker verhoogt, zoals verbrand eten, de zon, roken en alcohol. Sinds kort zijn we er ook achter dat twee typen van het HPV-virus verantwoordelijk zijn voor 70 procent van alle gevallen van baarmoederhalskanker."

"Bijna iedereen komt in aanraking met een HPV-virus, meestal door seksueel contact. In de meeste gevallen maakt je lichaam gewoon afweerstoffen aan en wordt het virus opgeruimd. Soms lukt dat niet en blijft het virus aanwezig zonder dat je daar klachten van hebt."

"Bij vrouwen irriteert het dan bijvoorbeeld de cellen aan het begin van de baarmoeder, de baarmoederhals, waardoor deze gaan veranderen en uiteindelijk kankercellen kunnen worden."

"Om dit zoveel mogelijk te voorkomen, krijgen vrouwen tussen de dertig en zestig jaar elke vijf jaar een oproep voor het maken van een uitstrijkje. Dit wordt meestal in de huisartspraktijk gedaan, maar je kunt dit tegenwoordig ook thuis doen. Er wordt eerst getest op het HPV-virus. Als er geen HPV uitkomt, is er niets aan de hand. Zo wel, dan wordt het uitstrijkje ook onderzocht op afwijkende cellen."

Feiten op een rij

  • Baarmoederhalskanker wordt in 70 procent van de gevallen veroorzaakt door het HPV-virus
  • Tussen de 30 en 60 jaar krijgen vrouwen iedere vijf jaar een uitnodiging voor een uitstrijkje van de baarmoederhals. Dit uitstrijkje kun je tegenwoordig ook thuis maken
  • Het uitstrijkje wordt getest op het HPV-virus
  • Bij het vinden van sterk afwijkende cellen word je verwezen naar de gynaecoloog voor verder onderzoek en zo nodig een behandeling
  • Sinds kort krijgen meisjes van 13 jaar een uitnodiging voor twee HPV-prikken
  • De vaccinaties geven bescherming tegen een HPV-infectie in de toekomst, waardoor een hoop onrust, angst en stress voorkomen kan worden
  • De prikken zijn tot je 18e gratis, dus later alsnog vaccineren is ook mogelijk

Met vaccinatie kan onrust, angst en stress voorkomen worden

"Bij sterk afwijkende cellen wordt iemand doorverwezen naar de gynaecoloog. De baarmoederhals wordt daar nauwkeurig bekeken en zo nodig worden er stukjes weggehaald en onderzocht. Vaak moet iemand een paar maanden later terugkomen voor een nacontrole. Als de situatie niet is verbeterd, kan er zelfs een stuk van de baarmoederhals met alle afwijkende cellen worden weggehaald. Al deze onderzoeken en behandelingen zorgen vaak voor veel onrust, angst en stress."

"Nu we weten welke twee varianten van het HPV-virus het gevaarlijkst zijn, kunnen we jonge meisjes hiertegen inenten. Hierdoor kan het lichaam vast afweerstoffen maken: als iemand later met het virus in contact komt, ruimt het lichaam het virus meteen op. Daarmee voorkom je dus niet alleen dat iemand later baarmoederhalskanker krijgt en daar zelfs aan kan overlijden, maar je ondervangt daarmee ook allerlei onderzoeken en behandelingen in het voortraject."

"Vaak krijg ik in mijn praktijk vragen van bezorgde ouders: moeten ze hun jonge dochter nou laten vaccineren of niet? Mijn advies is om het te doen. Veel mensen geloven niet meer in vaccinaties, maar het is na jarenlang onderzoek echt bewezen dat het werkt en veel leed voorkomt. Je voorkomt niet alleen baarmoederhalskanker, maar ook een hoop gedoe, zorgen, bezoekjes aan de gynaecoloog en soms zelfs medische ingrepen die met vaccinatie niet nodig waren geweest."