Door een CT-scan van de longen te maken, kan longkanker in een gunstiger stadium worden ontdekt. De kans om aan de ziekte te overlijden, zou dan met 26 procent worden verlaagd.

Dat blijkt dinsdag uit het Nederlands-Belgische proefbevolkingsonderzoek naar longkanker (NELSON) onder zestienduizend vrijwilligers, die hebben meegewerkt aan een proefbevolkingsonderzoek.

De helft van de groep kreeg een screening aangeboden met vier CT-scans. Tussen deze scans zat een periode van 1, 2 en 2,5 jaar. De andere helft, de controlegroep, kreeg geen scan.

Na tien jaar werd bij 443 personen in de eerste groep longkanker ontdekt. In de controlegroep waren dit 394 mensen. Bijna de helft hiervan had kanker in het ongunstigste en ongeneeslijkste stadium. Bij de eerste groep was dit bij 10 procent het geval.

Dit ondersteunt de hypothese dat een CT-scan een belangrijk vlekje in de longen eerder kan aanduiden, waardoor de juiste behandeling vroeger kan worden ingezet.

Na tien jaar waren 214 mannen van de groep zonder scans overleden aan longkanker. In de groep die scans kreeg, waren dit er 157. Dit is een verschil van 26 procent. De groep vrouwen die aan het onderzoek meedeed was veel kleiner, maar het verschil in sterfte was groter: rond de 40-60 procent.

Nieuwe techniek bij scan 'voorkomt veel onrust'

Volgens professor Harry de Koning van de afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg van het Erasmus MC en hoofdonderzoeker van NELSON (Nederlands Leuvens Longkanker Screenings Onderzoek) wees tot nu toe slechts één grote Amerikaanse studie uit dat het maken van een CT-scan - in plaats van het maken van een longfoto - het aantal sterfgevallen kan verminderen.

In de NELSON-studie werd 2,3 procent van de deelnemers doorgestuurd naar het ziekenhuis na het maken van de scan, in tegenstelling tot iets minder dan 25 procent in het Amerikaanse onderzoek. Dit komt volgens De Koning doordat radiologen op basis van het volume en de groeisnelheid van vlekjes in de longen schatten welke personen een heel hoge kans op longkanker hadden.

"Een relatief nieuwe techniek, die onrust voorkomt en geld bespaart. Dit is nu de eerste en vermoedelijk enige studie die aantoont dat dit innovatieve maar stringente beleid ook veel gezondheidswinst oplevert, en zelfs meer dan in de Amerikaanse studie was vastgesteld."