Het vlees in de Nederlandse schappen is niet veilig. Slechte hygiëne en fraude komen veel te vaak voor. 

Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid woensdag in een rapport (pdf). 

In de gehele keten, van slacht tot winkels, is heel veel mis. Bedrijven vinden economische factoren belangrijker dan een veilig product, zo luidt de harde conclusie van het rapport. Hygiëneregels worden vaak niet gevolgd, vanwege routine, onvoldoende opleiding of tijdsdruk. 

Het bedrijfsleven en de Nederlandse overheid slagen er volgens de raad niet in de veiligheid van het vlees te waarborgen. "Het slachtproces in Nederlandse slachterijen biedt te weinig zekerheden om te voorkomen dat onveilig vlees de consument bereikt."

Niet alleen het in Nederland geproduceerde vlees is niet veilig; dat geldt ook voor geïmporteerd vlees. De voedselveiligheid is niet in elke EU-lidstaat gegarandeerd, en controles met steekproeven laten te wensen over.

Fraude

Ook is er regelmatig sprake van 'fraude' met vlees: afvalvlees wordt bijvoorbeeld "omgekat" naar vlees voor menselijke consumptie.

In het rapport wordt gesteld dat het moeilijk is om vast te stellen welke gevolgen de tekortkomingen hebben voor de volksgezondheid.

NVWA

De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), het orgaan dat verantwoordelijk is voor keuring en toezicht, kan op dit moment volgens de onderzoeksraad niet effectief optreden. 

Zo zijn de middelen van het orgaan te beperkt en krijgt de NVWA te weinig ruimte om zich tot autoriteit te ontwikkelen. "Hiermee boet de NVWA in aan gezag." Het NVWA wil niet reageren op het rapport en verwijst naar het ministerie van Economische Zaken.

Bekijk een reactie van de voorzitter van de onderzoeksraad:

Dijksma

De aanpak van fraude in de voedselketen moet een hogere prioriteit krijgen. Staatssecretaris Sharon Dijksma (Economische Zaken) zegt dat in reactie op het rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid.

Dijksma: ''Het is een stevig en helder rapport. Bij te veel bedrijven ontbreekt een moreel besef en de verantwoordelijkheid om zo goed als mogelijk voedselveiligheid te borgen. Dat moet anders. We hebben zelf om dit onderzoek gevraagd: het is van belang om risico's bloot te leggen. Dat is de enige manier om problemen aan te pakken.''

Dijksma stelt dat de sector moet worden aangesproken op de eigen verantwoordelijkheid. "Het aanpakken van fraude moet een hogere prioriteit krijgen en de NVWA zal samen met opsporingsinstanties veel werk moeten verzetten."

De staatssecretaris benadrukt daarbij dat de NVWA moet worden versterkt. "Daarbij zullen we het systeem van keuring en toezicht fundamenteel herzien."

Branche

De directeur van de brancheorganisatie van supermarkten in Nederland, Marc Jansen, noemt het rapport "de gong voor de laatste ronde". 

Jansen: "De vleessector moet nu echt laten zien dat het de zaken serieus gaat aanpakken. Wij hebben onze buik vol van excuses dat het maar incidenten zijn. De supermarkten zullen waardeloosheid afstraffen.'' 

Lees ook: Slagers geschrokken van onderzoeksrapport