AMSTERDAM - Door een onverwachte truc wordt hiv, het virus dat aids kan veroorzaken, steeds resistenter tegen antistoffen.

Dat schrijven onderzoekers Hanneke Schuitemaker en Evelien Bunnik van het Academisch Medisch Centrum (AMC) in Amsterdam in een artikel dat zondag wordt gepubliceerd op de website van het vaktijdschrift Nature Medicine.

Veel antistoffen zijn gericht op het stukje van een virus dat zich kan binden aan een cel in het menselijk lichaam.

Het virus blijkt zich zo te hebben aangepast dat deze stoffen minder effect hebben. Dat betekent dat een eventueel vaccin, waar al jaren aan wordt gewerkt, nog krachtigere antistoffen zal moeten kunnen opwekken.

Veranderingen

''We dachten altijd dat het virus zich daar geen veranderingen kon permitteren, omdat het anders ook niet meer kan infecteren'', zegt onderzoekster Hanneke Schuitemaker. ''Nu zien we dat het virus er waarschijnlijk iets 'overheen legt', waardoor de antistof er niet meer bij kan. Dat is een onverwachte truc van het virus.''

Vaccins die bescherming bieden tegen virusinfecties, zijn doorgaans gericht op de opwekking van antistoffen die een binnendringend virus te lijf gaan.

Ook bij hiv is de hoop daarop gevestigd. ''Nu blijkt echter dat het virus zich aan het onttrekken is aan de natuurlijke antistoffenrespons. De lat wordt dus hoger gelegd'', aldus Schuitemaker.

Therapie

Voor de huidige combinatietherapie, waarbij hiv-geïnfecteerden behandeld worden met drie verschillende hiv-remmers, heeft de ontdekking geen gevolgen. Die behandeling is al zo effectief dat antistoffen geen toegevoegde waarde hebben.