Door een nieuwe regeling betalen mensen die dit jaar nog starten met een ggz-behandeltraject dat in 2022 doorloopt, twee keer het eigen risico. Normaal gesproken betalen verzekerden voor één behandeling of één traject eenmalig het eigen risico van tenminste 385 euro.

De dubbele betaling is het gevolg van het Zorgprestatiemodel dat op 1 januari 2022 voor de ggz wordt ingevoerd. Met het prestatiemodel wordt de zorgadministratie volgens vergelijkingssite Independer overzichtelijker. "Je ziet bijvoorbeeld precies met wie je een afspraak had, op welke datum die afspraak was en hoelang de behandeling duurde", zegt expert zorgverzekeringen Bas Knopperts.

Maar wie nu gebruikmaakt van ggz, krijgt aan het einde van dit jaar een rekening op basis van het oude systeem en volgend jaar een rekening op basis van het nieuwe systeem. Twee rekeningen betekent ook dat verzekerden twee keer het eigen risico betalen. "Normaal gesproken zou de behandeling onder het eigen risico van 2021 vallen", zegt Knopperts. "Daarmee zou de behandeling in 2022 volledig vergoed worden."

“Als psychiaters willen we in elk geval niet dat er een financiële drempel wordt opgeworpen.”
Elnathan Prinsen, voorzitter Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie

Zowel de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie (NVvP) als de Landelijke vereniging van vrijgevestigde psychologen & psychotherapeuten (LVVP) spanden zich in om de maatregel van de baan te krijgen. Volgens de organisaties is een gelopen race en kunnen behandelaars weinig anders doen dan hun cliënten informeren.

Volgens de NVvP zijn de precieze gevolgen van de invoering van het Zorgprestatiemodel nog onduidelijk. "Als psychiaters willen we in elk geval niet dat er een financiële drempel wordt opgeworpen die de toegang tot zorg bij mentale problemen bemoeilijkt", zegt voorzitter Elnathan Prinsen. Met name voor patiënten met lage inkomens geldt dat ze de behandeling vanwege extra kosten kunnen staken. "Dat zou voor de patiënt zelf en uiteindelijk de maatschappij een slechte zaak zijn", zegt Prinsen.

“Patiënten die hogere zorgkosten maken, betalen elk jaar het eigen risico. Voor hen verandert er weinig.”
Bas Knopperts, zorgexpert Independer

Kijk goed naar je eigen risico

Behandelaars vrezen dat patiënten zorg gaan uitstellen. De LVVP vermoedt dat patiënten niet nog in december willen starten met een therapie en zullen wachten tot januari. Dat vindt de vereniging in het kader van wachtlijsten zeer onwenselijk.

Omdat ggz in de regel best prijzig is, is de kans groot dat iemand ook in 2022 door zijn eigen risico heen is. Het eigen risico bedraagt dit jaar en volgend jaar 385 euro. "Verzekerden betalen de eerste 385 euro aan zorg zelf", legt Knopperts uit.

In de praktijk raakt de maatregel vooral mensen die verder weinig zorgkosten maken. "Patiënten die hogere zorgkosten maken, betalen elk jaar het eigen risico", weet Knopperts. "Voor hen verandert er weinig."

Knopperts adviseert ggz-patiënten dit jaar goed naar hun eigen risico te kijken. "Waarschijnlijk is het niet verstandig het wettelijk eigen risico van 385 euro vrijwillig te verhogen. Wie het eigen risico vrijwillig verhoogt tot maximaal 885 euro, kan dit jaar tot 336 euro besparen. Dat is interessant als je verwacht weinig zorgkosten te maken. Als je dit jaar een ggz-traject bent gestart, kan het verstandig zijn je eigen risico niet vrijwillig te verhogen."