Flessen inleveren, de keuken dweilen of de auto stofzuigen. Er zijn allerlei klusjes te verzinnen om je kinderen mee te laten helpen in het huishouden, maar is het slim om hen daar iets voor te betalen? De Rijksoverheid stelt dat kinderen jonger dan dertien jaar officieel niet mogen werken, maar vallen klusjes daar ook onder? En wat doet het met hen als ze geld krijgen door te helpen?

De elfjarige dochter van Marjolijn Ham stond erop: ze zou de schoonmaker wel even vervangen tijdens haar verlofperiode. "Normaal gesproken komt de schoonmaker één uur in de twee weken om te stofzuigen en dweilen, want daar heb ik een hekel aan. Ik betaal de schoonmaker 18 euro per uur", vertelt Ham.

Haar dochter kwam met een scherp voorstel. "Voor 11 euro per uur wilde ze de taken van de schoonmaker overnemen. Een stuk goedkoper en ze was immers ook elf jaar, zo beredeneerde ze. Ik ben akkoord gegaan met haar voorstel. Ik wilde haar belonen voor het feit dat ze wil werken voor haar zelfstandigheid."

Volgens orthopedagoog Mariëlle Beckers kan het geen kwaad om jong ondernemerschap bij kinderen te stimuleren. "Maar rem ze wel af wat betreft de vergoedingen. Betaal ze bijvoorbeeld nooit zo veel als een professional."

"Kinderen hebben niet de levenservaring om met grotere bedragen om te gaan. Daarbij zal een elfjarige nooit zo goed schoonmaken, dus is het ook niet logisch om hetzelfde bedrag te geven." Het gevaar is daarnaast dat kinderen scheve verwachtingen opbouwen. "Als ze op hun veertiende bij de Albert Heijn solliciteren, rollen ze met hun ogen omdat ze daar 'maar' 4,50 euro per uur krijgen. Dat is niet de bedoeling."

“Het is natuurlijk niet de bedoeling dat ze hun hand gaan ophouden als ze een keer het vuilnis moeten buitenzetten.”
Mariëlle Beckers, orthopedagoog

Niet overal voor betalen

Om misverstanden thuis te voorkomen heeft Ham duidelijke afspraken met haar dochter gemaakt. "Toen ik akkoord ging met haar voorstel heb ik benadrukt dat ze alleen voor die specifieke taak betaald krijgt. Dat zou niet gaan gelden voor andere taken in huis. Ze moet gewoon nog de tafel dekken en afruimen bijvoorbeeld. En daarbij vond ik het belangrijk dat ze haar werk goed zou doen. Dat heeft ze goed begrepen."

Beckers onderstreept het belang van duidelijke afspraken met kinderen. "Als mijn achtjarige zou zeggen: ik ga mijn kamer opruimen en dat kost een tientje per uur. Dan zeg ik: doe even normaal. Maak daarom onderscheid tussen dagelijkse taken en sporadische taken, zoals de auto stofzuigen of dweilen. Aan die dagelijkse klusjes moet je geen prijs hangen, dat hoort onderdeel te zijn van het gezin en de opvoeding", vertelt de orthopedagoog. "Om dit extra duidelijk te maken kun je een lijstje maken met al deze verschillende taken."

Een kind van achttien maanden kan nog niet stofzuigen, maar er zijn wel andere klusjes waarbij hij kan helpen. En welke klusjes zijn geschikt als je kind 4 jaar is?

Niet te belastende karweitjes

Dat kinderen die jonger zijn dan dertien juridisch gezien niet mogen werken is niet voor niets. "Zorg dat het karweitje waarvoor je een kind iets gaat betalen niet te belastend is. Het moet niet zo worden dat hij of zij de zorg gaat dragen voor een jonger broertje of zusje bijvoorbeeld", legt Beckers uit. "Een klusje tegen betaling is prima, bijvoorbeeld in het weekend. Maar laat zo'n klusje niet te lang duren. Kinderen zijn er bovendien ook snel klaar mee."

Jong ondernemerschap geeft kinderen veel lessen mee, stelt Beckers. "Kinderen leren zo bijvoorbeeld afspraken nakomen. Stel er staat een afspraak om de tuin van de buurvrouw schoon te vegen tegen een vergoeding, en het kind heeft daar opeens geen zin meer in. Dan kun je als ouder uitleggen dat het met een gewone baan ook niet zo werkt. Je zult toch moeten gaan, ook al heb je geen zin", vertelt de orthopedagoog. " Zo leren kinderen meer over de waarde van geld. Stel ze willen voor iets sparen, dan kunnen ze zelf gaan berekenen hoeveel ze moeten werken voor ze dit kunnen kopen."