Kan ik beter aflossen of sparen, voor zonnepanelen of een warmtepomp gaan, wel of geen makelaar in de arm nemen? In de rubriek Het gelddilemma leggen we twee opties naast elkaar die invloed hebben op je geldzaken. Deze keer: is het verstandig om geld aan één van je kinderen te schenken, zodat die een huis kan kopen?

De vraag is actueel, omdat het voor jongvolwassenen nu extra interessant is om snel aan een koophuis te komen.

In de eerste drie maanden van 2021 hoeven mensen onder de 35 voor een koophuis geen overdrachtsbelasting te betalen, normaliter een taks van 2 procent boven op de koopsom. Vanaf april kan dit alleen bij een koopsom tot 400.000 euro.

Het is mogelijk om zonder erfrechtelijke consequenties een pot geld aan één kind te geven. De fiscus helpt zelfs bij het schenken: aan elk kind mag je eenmalig tot 105.302 euro belastingvrij schenken voor het financieren van een koophuis, de zogenoemde 'jubelton'.

'Netjes om te bespreken hoe je de schenking gelijktrekt'

"Maar in de meeste gevallen willen ouders niet één van hun kinderen bevoordelen. En het hoeft niet, maar als je het doet, lijkt het me wel netjes om met de andere kinderen afspraken te maken over hoe je zo'n schenking gelijk gaat trekken. Meteen of op termijn?", zegt financieel planner Anja van Zandbergen.

Eén manier is op papier te zetten dat het geschonken bedrag op de dag dat de schenker komt te overlijden wordt afgetrokken van de erfenis van dat kind. Zo'n schenkingsovereenkomst kun je zelf opstellen en ondertekenen, je hoeft er dus niet voor naar de notaris.

"Maar dan heb je de schenking niet helemaal rechtgetrokken ten opzichte van de andere kinderen, vind ik", zegt notaris Aniel Autar. Hij doelt daarmee op het feit dat woningen vaak in waarde stijgen en dat de geïnvesteerde schenking in de toekomst dus meer waard kan worden. Om voor de waardestijging te compenseren, kun je een zogeheten legaat laten opstellen. Daarvoor moet je overigens wel naar de notaris.

Uitlenen in plaats van schenken

Een andere manier om al je kinderen eerlijk te behandelen als één van hen een huis wil kopen, is dat je het geld uitleent in plaats van dat je het schenkt. Deze constructie wordt weleens de familiebank genoemd. "Als je het maar volgens de reguliere hypotheekvoorwaarden doet, mag je hypotheekrenteaftrek toepassen op zo'n lening, net zoals bij de gewone bank", zegt Van Zandbergen.

Dat betekent onder meer dat de lening aan de ouders binnen dertig jaar moet worden terugbetaald. Ook moeten de ouders een rente vragen die vergelijkbaar is met de hypotheekrente bij de bank (op dit moment rond de 1,5 procent).

“Veel ouders willen geen geld verdienen aan hun kinderen door rente te ontvangen.”
Aniel Autar, notaris

De familiebank kan voor zowel degene die het geld uitleent als de lener heel voordelig zijn. Vandaar dat het ook steeds populairder wordt bij het kopen van een woning, zien Autar en zijn collega's bij Kooijman Autar Notarissen.

"Veel ouders willen geen geld verdienen aan hun kinderen door rente te ontvangen. Wat ze dan doen - en dit mag ook - is dat ze rente ontvangen van het kind, een kostenpost die aftrekbaar is voor het kind (door de hypotheekrenteaftrek, red). Vervolgens schenken de ouders de rente terug aan het kind."

Zo heeft het kind in één klap zowel een aftrekpost als een schenking gekregen. Dit klinkt misschien te mooi om waar te zijn, wie betaalt er dan voor? Dat doet de fiscus - of de belastingbetaler - in de vorm van de hypotheekrenteaftrek.