Koop groenten op de markt, shop tweedehands: online zijn er genoeg lijstjes met tips om het studentenleven financieel vol te houden. Studeren kost kisten vol geld. Op de kleintjes letten is dus goed, maar welke adviezen maken nu echt het verschil?

Uit onderzoek van het Centraal planbureau (CPB) blijkt dat een kwart van de eerstejaarsstudenten in het hoger onderwijs die recht hebben op een aanvullende beurs, er geen gebruik van maken. Zij lopen daarmee maandelijks gemiddeld 175 euro mis.

DUO-woordvoerder Martijn Grimmius weet niet waarom het gebeurt: "Dit wordt momenteel onderzocht. Wij communiceren het nu nog beter. Zo geven we het duidelijk op onze website aan en zijn we in januari gestart om de campagne 'bijna achttien' op middelbare scholen te verspreiden. In deze campagne leren toekomstige studenten wat studiefinanciering is en wat je financieel nodig hebt om je gewenste opleiding te gaan volgen. Daarin geven we ook aan: check altijd of je recht hebt op een aanvullende beurs.

“Acht op de tien studenten betaalt gemiddeld 100 euro per maand te veel aan huur.”
Lyle Muns, LSVB

Lyle Muns, voorzitter van de landelijke studentenvakbond LSVB, denkt dat het niet aanvragen van een aanvullende beurs te maken heeft met onwetendheid: "Die beurs is voor studenten van wie de ouders niet veel verdienen. Maar vaak weten studenten niet wat hun ouders verdienen en denken ze daarom: ik zal er wel geen recht op hebben."

"Ze vinden het daarnaast ook vaak onprettig om hun ouders met die vraag te confronteren. Daarom roep ik studenten op: durf dat gesprek aan te gaan. Want misschien heb jij er recht op, en je hebt het keihard nodig."

Houd je woonlasten in de gaten

Als je niet meer thuis woont, krijg je te maken met kamerhuur. Let op dat dit bedrag niet te hoog is, adviseert Muns: "Veel studentenkamers zitten in de private sector, en verhuurders in die sector vragen vaak meer dan zou mogen. Acht op de tien studenten betaalt gemiddeld 100 euro per maand te veel. Op onze website hebben we daarom een pagina, 'check je kamer', waar je gegevens over je kamer in kan vullen om uit te zoeken wat de maximale huurprijs zou moeten zijn."

Betaal je te veel? Dan kun je naar de huurcommissie, die inspecteert en uitzoekt of je daadwerkelijk te veel betaalt. Het verschil krijg je dan terug. "Dat kan behoorlijk oplopen", vertelt Muns. "Woon je al een jaar bij een huurbaas, dan kun je in één keer 2.000 euro terugkrijgen; het kan dus echt om forse bedragen gaan."

Stem het leenstelsel weg

Maar de belangrijkste financiële tip voor studenten, volgens Muns: ga stemmen. Want: "De grootste keuzes over je inkomen voor komende vier jaar worden na de verkiezingen gemaakt."

Charan van Krevel, onderzoeker Economische Theorie en Economisch Beleid aan de Radboud Universiteit van Nijmegen, is het daarmee eens: "Als er een continuering komt van een volledige lening, dan hebben we het over een verslechtering. Want een studieschuld levert hobbels op: zo kun je veel moeilijker een hypotheek krijgen, waardoor je geen waardeopbouw kunt starten."

Momenteel vinden bijna alle politieke partijen, de VVD uitgezonderd, dat het leenstelsel op de schop moet. Met de verkiezingen voor de deur bedenken politici allerlei alternatieven: van korting op collegegeld tot terugkeer naar de basisbeurs. Realistische plannen of verkiezingspraatjes? Van Krevel: "Dat zal blijken. Maar als iedere student gaat stemmen, durf ik te stellen dat het beleid meer op hen gericht zal worden."