Een scheiding, een faillissement, een verslaving: het kan allemaal leiden tot schulden. In Nederland heeft 32 procent van de huishoudens te maken met betalingsachterstanden en een op de zeven Nederlanders schaamt zich voor zijn of haar financiële situatie. Steven (24, echte naam bekend bij de redactie) raakte drugsverslaafd, maakte schulden door onder meer Marktplaats-fraude en probeert nu de draad weer op te pakken.

"Toen ik vijftien was, ging ik samenwonen met mijn toenmalige vriendin (en de moeder van zijn dochter, red.). We kwamen in aanraking met cocaïne en heroïne en raakten verslaafd. Om aan geld te komen, begon ik mensen op te lichten op Marktplaats."

Na een paar jaar schreef hij zich in voor verslavingszorg. Eenmaal afgekickt waren de problemen echter nog niet voorbij: "Ik moest weer bij mijn moeder wonen, die zelf van een bijstandsuitkering leefde. Er stonden schulden open bij mijn verzekeraar, de bank, een telefoonprovider en ik moest 800 euro terugbetalen naar aanleiding van de Marktplaats-fraude."

Sanering of bewindvoering

De hulpmogelijkheden voor mensen met financiële problemen zijn uiteenlopend. Steven koos ervoor om onder beschermingsbewind te gaan, maar dat liep niet zoals hij had verwacht. "De bewindvoerder heeft geen schuldenregelingen getroffen met mijn schuldeisers", begint hij. "Wel zorgt ze ervoor dat mijn vaste lasten betaald zijn en trekt ze de 140 euro bewindvoeringskosten af." De afgelopen jaren heeft hij door zijn uitkering nog weinig van zijn schulden kunnen afbetalen. Ondertussen lopen de schulden op door de rente.

“Wil je hulp bij je schulden? Neem dan contact op met de gemeentelijke schuldhulpverlening.”
Marion Weijers, Nibud

Marion Weijers van het Nibud merkt op dat het belangrijk is te weten wat je kunt verwachten van een bewindvoerder. "Schuldenbewind is een wettelijke maatregel. Hoewel de naam anders doet vermoeden, regelt een bewindvoerder geen schulden. Het doel van een bewindvoerder is om de financiële situatie van een huishouden te stabiliseren, zodat er geen nieuwe schulden worden gemaakt."

Als je liever voor een minder zware maatregel gaat, adviseert Weijers een paar alternatieven. "Denk bijvoorbeeld aan een budgetbeheerder. Die doet bijna hetzelfde als een bewindvoerder, maar is niet aangesteld via de rechtbank en helpt ook niet met schulden. Wil je hulp bij je schulden? Neem dan contact op met de gemeentelijke schuldhulpverlening. Die kan ook naast de bewindvoering lopen."

Leven van 50 euro per week

"Al vijf jaar bijt ik op een houtje en leef ik van 50 euro per week. Sommige weken heb ik niet genoeg geld. Soms moet ik noodgedwongen bij mijn ouders eten. Ik houd nog geen 5 euro over", deelt Steven. "Het ergste vind ik dat ik al die jaren niets leuks met mijn dochtertje heb kunnen doen."

Het bedrag van 50 euro leefgeld per week is krap, maar voor voeding haalbaar, vertelt Weijers. Het Nibud heeft hier een berekening voor gemaakt. Elke dag een blik knakworsten opentrekken is niet nodig. "Wij gaan bij de berekening uit van gezonde en gevarieerde voeding. Daar hebben we een prijskaartje aan gehangen. Dan moet je natuurlijk niet elke dag een kant-en-klaarmaaltijd kopen, want dat is duur."

Wel benadrukt Weijers dat het bedrag te krap is voor extra's. "Als je hier ook schoonmaakspullen, de kapper, roken of huisdieren van moet betalen, is het lastig."

'Ik ben niet meer afhankelijk van een uitkering'

Om te voorkomen dat je voor financiële verrassingen van zorgverzekeraars komt te staan, heeft Weijers nog een handige tip. "Je kunt bij je zorgverzekeraar regelen dat je het eigen risico van 385 euro per jaar, maandelijks vooruitbetaalt. Als je het eigen risico niet opmaakt gedurende het jaar, krijg je het bedrag het jaar daarop terug. Zo maak je een soort spaarpotje."

Steven woont inmiddels weer op zichzelf en heeft een baan gevonden bij Ziggo. "Zij boden mij die kans en dat was een enorme opluchting. Ik ben niet meer afhankelijk van een uitkering. Ik hoop meer te kunnen aflossen zodat ik snel weer geld overhoud voor mijn dochtertje."