Toen half maart de lockdown van start ging, hadden we ineens zeeën van tijd én geld over. Al ging dat laatste misschien wel iets te gemakkelijk op aan rotibestellingen, webwinkelen en klusgerei. Nu de horeca weer tijdelijk dicht is, ligt zo'n zelfde uitgavenpatroon op de loer. Wat kunnen we nu beter doen?

Het economisch bureau van ING bracht door de maanden heen in kaart wat we rond de eerste lockdown anders deden met ons geld. "Veel plussen en minnen kwamen door de verschuiving van allerlei zaken van buiten de deur naar thuis, zoals lunchen, werken en de kinderen", vat consumenteconoom Marten van Garderen samen.

Dat betekende voor velen hogere uitgaven bij de supermarkt en speciaalzaken, om het gebrek aan buiten de deur eten te compenseren. Speelgoedwinkels piekten, want thuisblijvende kinderen moesten vermaakt worden. Daarnaast was het huis opleuken populair: bouwmarkten zagen een flinke plus.

Maar ook de minnen waren duidelijk, én ze waren groter dan de plussen. Van Garderen: "Als je mensen veel minder mogelijkheden geeft om erop uit te gaan, betekent dat automatisch dat ze op korte termijn minder gaan uitgeven." Zo zijn ook veel vakanties niet doorgegaan, ingekort of voor een keer in Nederland gevierd - normaal gesproken een grote kostenpost, die nu veelal lager uitviel.

'Begin met je boodschappen'

"Tijdens de eerste golf en de lockdown vond ik het grappig om te zien dat mensen ineens zo moesten leven zoals ik al sinds begin 2019 doe", lacht Maaike Wind, die begin 2019 de blog Fuck die Studieschuld startte over hoe ze in twee jaar 30.000 euro wilde aflossen. Geen vakanties, nieuwe kleding en afhaalpizza is het recept. Onlangs stapte ze op bij Dagblad van het Noorden om zich volledig op haar blog en werk als afloscoach te richten.

“Kook voor elkaar, laat iedereen een eigen fles wijn meenemen.”
Maaike Wind

Wind benadrukt dat mensen zónder schulden vooral de horeca in de buurt een steuntje in de rug moeten geven. Maar voor mensen die ergens in het rood staan, biedt het opgelegde cafédieet een kans om alle uitgaven onder de loep te nemen. "Begin eens met je boodschappen en Thuisbezorgd. Het zal je verrassen. Ik dacht dat ik in mijn eentje 200 euro per maand uitgaf, maar het bleek meer dan 400 euro! Dat kan makkelijk door de helft."

Het klinkt vervelend, maar Wind ziet het besparen inmiddels als een sport. "Focus op hoe je het leuk kunt maken. Doe dat bijvoorbeeld samen met je vrienden, en bespreek je geldsituatie. Nu je niet uit eten kunt, kun je experimenteren met afspreken bij mensen thuis. In kleine groepjes natuurlijk. Kook voor elkaar, laat iedereen een eigen fles wijn meenemen."

'Dat geld vervliegt zo'

Ook Renée Lamboo sloeg aan het budgetteren door een schuld: in haar geval eentje van zo'n 40.000 euro, ontstaan na het in crisistijd verkopen van haar woning. Het afbetalen lukte binnen drie jaar. De zuinige leefwijze zet ze nog steeds voort, en ze schrijft erover op haar personalfinanceblog PorteRenee.nl.

Wie het roer om wil gooien, doet er wat Lamboo betreft zeker slim aan daar nu mee te beginnen. "Rutte zal zeggen dat we het niet moeten doen en geld moeten blijven uitgeven. Maar we weten dat er economische gevolgen gaan komen, dus better safe than sorry."

Ze maakt de kanttekening dat er een groep is die nu al de financiële gevolgen merkt, en dus niet kan sparen. "Maar voor de grote groep mensen die nog niet zo veel merkt: wat je nu bespaart doordat je niet uit eten kan, daar kun je wat mee."

“Ik zie op Instagram alweer heel veel dure badbruisballen voorbijkomen.”
Renée Lamboo

Daar zit namelijk meteen een valkuil, zegt Lamboo. "Dat geld vervliegt zo, als je niet oplet. Want we vinden onszelf toch een beetje zielig. Ik zie nu op Instagram alweer heel veel dure badbruisballen voorbijkomen."

Ook Lamboo raadt aan klein te beginnen. "Dat kan op een leuke manier met je bankierenapp. Bekijk daar: wat heb ik afgelopen maanden aan uit eten gaan uitgegeven? Tel het op en rond het iets naar beneden af - je boodschappen worden iets duurder nu je altijd thuis eet - en maak er een automatische overschrijving naar je spaarrekening van. Dat is het bedrag dat je nu meteen al gewonnen hebt, zonder er iets voor te hoeven doen."