Corona heeft vrijwel overal invloed op, zelfs op hoe we ons geld uitgeven. Wie de voorkeur geeft aan contant betalen, moet nu op veel plekken in plaats daarvan immers de pinpas gebruiken. Toch lijkt het ouderwetse munt- en briefgeld voordelen te hebben als je je uitgaven in toom wilt houden. Zijn er trucjes om dat ook digitaal te doen?

"Als je 100 euro in je portemonnee hebt, en na de boodschappen zit er nog 10 euro in, zie je wat er weg is. En wat je er niet meer van kan doen", legt Karin Radstaak van het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud) uit. "De pinautomaat geeft je nergens een signaal dat je misschien te veel aan het uitgeven bent, zeker niet als je ook nog rood kunt staan."

“Als je makkelijk te porren bent voor elke aanbieding, is een afgepast bedrag meenemen handig.”
Karin Radstaak, Nibud

Halvering van contant in tien jaar

Voor mensen die geld willen besparen is het grote nadeel van pinnen hiermee duidelijk. Toch is er al langer een uitgesproken trend van contant naar digitaal betalen, blijkt uit cijfers van De Nederlandsche Bank (DNB). In 2019 nam het aandeel contante betalingen af naar 32 procent, terwijl het in 2010 nog 65 procent bedroeg. Het komt neer op een ruime halvering in tien jaar.

De pandemie drukt de rem nog verder in: in april bleek dat er 30 procent minder geld uit de muur was gehaald dan gebruikelijk. Dat laatste kan tijdelijk zijn, maar het kan ook de bestaande trend versnellen.

Uitgaven vergeten ligt op de loer

Vooral voor mensen met een klein budget is contant betalen nog altijd handig, stelt Radstaak, omdat het voor hen simpelweg meer uitmaakt. "Ook al kun je digitaal elke minuut je rekening checken; het blijft lastiger om bij te houden wat er precies gebeurt." Pinnen is bovendien zo makkelijk geworden, mede door contactloos betalen, dat uitgaven vergeten ook een risico is.

Is contant betalen dan een must voor iedereen? Dat hoeft niet, zegt de Nibud-woordvoerder. "Het hangt ervan af hoe je met geld omgaat. De één is prima bestand tegen verleidingen en heeft er weinig moeite mee om het overzicht te bewaren. Maar als je wél makkelijk te porren bent voor elke aanbieding, kan het handig zijn om een afgepast bedrag bij je te hebben."

Onbekende afschrijvingen en overbodige abonnementen

Voor wie daar geen zin in heeft en liever pint, zijn er gelukkig ook dan mogelijkheden om meer grip op het budget te krijgen. "Zolang je geen overzicht hebt, wordt het lastig. Breng dus eerst in kaart wat erin komt en wat eruit gaat", adviseert Radstaak.

"Als je je vaste lasten op een rij zet, zie je ook wat je overhoudt. Dan kun je begin van de maand spaargeld opzij zetten, en weet je wat je vrij kunt besteden." Schrappen wordt daarbij makkelijker, zegt de woordvoerder. "Je ziet wat overbodige uitgaven zijn, zoals maandelijkse afschrijvingen die je niet herkent en die je kunt uitzoeken."

Ook kun je patronen ontdekken, zoals vaak koffie halen op het station, of abonnementen waarvan je geen gebruik meer maakt. "Dat tikt allemaal behoorlijk aan. Een overzicht maken kost even tijd, maar het geeft rust en levert je financieel echt wat op."