Lig je 's nachts wakker door gepieker over je lege pensioenpot, hoge rente of je niet-bestaande testament? Gelukkig is de artikelserie Goed met geld er om je van je financiële hoofdpijn af te helpen. Deze keer: Hoe kan je écht duurzaam beleggen?

Duurzaam beleggen staat in Nederland ook bekend als groen of verantwoord beleggen. Maar hoe duurzaam is "duurzaam"? En als je aan de slag wil met duurzaam beleggen, hoe weet je dat je goed bezig bent?

De 'doe iets goeds voor de wereld'-score

Eerst een korte uitleg over wat er wordt bedoeld met duurzaam beleggen. De mate van duurzaamheid van bijvoorbeeld een beleggingsfonds wordt vaak samengevat met drie letters: ESG. Dit staat voor environmental, social en governance-factoren, en is een manier om factoren te bundelen en zo uit te komen op een gemiddelde "doe iets goeds voor de wereld"-score.

Een hoge ESG-score kan bijvoorbeeld betekenen dat het fonds in kwestie bestaat uit een hoog percentage aandelen van bedrijven die zich aan het klimaatakkoord van Parijs houden, waarvan onderleveranciers in Zuid-Amerika redelijk betaald krijgen, of die een divers bestuur hebben.

“Het is belangrijk dat een belegger zich afvraagt wat hij wil bereiken.”
Xander Urbach, VBDO

"Het is belangrijk dat een belegger zich afvraagt wat hij wil bereiken. Welke bedrijven en sectoren komen níet overeen met je overtuigingen? Dat schrijf je eerst op", zegt Xander Urbach van de Vereniging van Beleggers voor Duurzame Ontwikkeling (VBDO). "Vervolgens is de vraag: In welke bedrijven of sectoren wil je wél beleggen? Misschien gaat het hier over voedselzekerheid, tech of groene energie. Pas als je dit weet kan je keuzes maken."

Duik de kleine lettertjes in

Kijk eerst bij je eigen bank. Alle banken en vermogensbeheerders in Nederland bieden duurzame beleggingsproducten aan aan particuliere beleggers.

Heb je een interessant beleggingsfonds of aandeel gevonden? Duik dan zelf de kleine letters in, adviseert Rob Bauer, hoogleraar institutionele beleggers bij de Universiteit van Maastricht, waar hij de Elverding-leerstoel voor Sustainable Business, Culture and Corporate Regulation bekleedt.

"Kijk goed naar de prospectus, die kan je altijd krijgen via de bank die het beleggingsproduct aanbiedt. De documenten zijn heel saai geschreven, dat doen ze expres zodat ze niet gelezen zullen worden. Maar hier staan veel interessante dingen in over duurzaamheid en kosten."

Wie helemaal duurzaam bezig wil zijn moet trouwens niet alleen in duurzame fondsen, aandelen of obligaties beleggen, maar moet het ook doen via een bank (of andere financiële dienstverlener) die duurzaam is in zijn eigen doen en laten.

“Duurzame bedrijven maken meer winst, blijkt uit studies.”
Rob Bauer, hoogleraar institutionele beleggers

Lager rendement bij groene beleggingen? Ja en nee

Vaak gehoorde kritiek op duurzame fondsen is dat het rendement lager zou zijn dan bij traditionele alternatieven. Dit is zowel waar als onwaar.

"Als ik heel veel studies kort samenvat is de conclusie dat meetbaar duurzame bedrijven meer winst maken", zegt Rob Bauer. "Deze bedrijven zijn aangepast aan de toekomstige milieuwetgeving, als je die wetgeving zou negeren zouden aandeelhouders en banken hogere rendementen eisen omdat je als bedrijf risico's loopt met het milieu."

Tegelijkertijd is het rendement onder de streep voor particuliere beleggers vaak lager bij de banken die bekend staan als duurzaam. Dit komt deels doordat de fees die beleggers moeten betalen soms heel hoog zijn, omdat de de bedrijven in hun beleggingsfondsen een slechtere liquiditeit hebben.

Het komt ook doordat je niet appels met peren kunt vergelijken. Door te investeren in effecten met een zogeheten 'hoger risicoprofiel', maken beleggers wel kans op een hoger rendement, en vice versa. Hoogleraar Bauer: "Veel fondsen bij de traditionele banken hebben een hoger risicoprofiel. Een algemeen punt als je beleggingsproducten met elkaar vergelijkt, is dus dat je altijd moet corrigeren voor het verschil in risico."