Eindelijk op je bestemming. Met je voeten in het tropische water of struinend door een onbekende stad. Lekker broodje, lokale specialiteiten, souvenirs, cocktails. Het kan er allemaal wel vanaf. Op vakantie moeten we genieten, toch?

Volgens Karin Radstaak van het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (NIBUD) is dit hoe veel mensen denken. Echter zorgt deze pluk-de-dagmentaliteit er ook voor dat 45 procent van de vakantiegangers meer uitgeeft op vakantie dan ze van tevoren hadden ingecalculeerd.

Voor sommigen is een euro meer uitgeven geen ramp, maar het overschrijden van je budget kan ook voor stress en zelfs financiële problemen zorgen bij thuiskomst.

Hoe plan je je vakantiebudget zo slim mogelijk en hoe bespaar je ter plekke geld? Radstaak en reisjournalist Marloes de Hooge geven tips.

Een voordelige vakantie begint voordat je op reis gaat

Een goed gebudgetteerde vakantie begint volgens Radstaak al maanden voordat je het vliegtuig, de auto of trein pakt. Begin met jezelf afvragen hoeveel geld je überhaupt uit kan geven aan vakantie. Met dat geld maak je een begroting. Verdeel de kosten in kosten die je voor de reis hebt en kosten die je tijdens de reis hebt.

Voordat je op reis kan gaan heb je vaak behoorlijk wat kosten, waar je niet altijd op rekent. Inentingen, nieuwe spullen die gekocht moeten worden voor de vakantie, zoals kampeeruitrusting of speciale kleding, een reisverzekering die afgesloten moet worden of een auto die nog een reparatie behoeft.

“Zet je abonnementen stop voor de vakantieperiode, als dat kan.”
Karin Radstaak

Check ook of je geen onnodige kosten maakt. Radstaak: "Zet je abonnementen stop voor de vakantieperiode, als dat kan. En kijk of een deel van je eventuele ziektekosten op reis al gedekt worden door je Nederlandse ziektekostenverzekering."

Marloes de Hooge, editor-in-chief van de reiswebsite Travelvalley.nl voegt hier aan toe dat het verstandig is om de vakantie zo vroeg mogelijk te boeken. "Koop je tickets en boek je accommodatie, zodra je weet wanneer je weg kan", zegt de Hooge. Zo ben je het goedkoopst uit. Behalve als je geïnteresseerd bent in pakketreizen. De aanbieders daarvan werken volgens de Hooge juist andersom. Zij gooien de beste aanbiedingen last minute online.

Vraag de locals waar zij eten

Om met het overgebleven geld een goede budgettering voor ter plekke te maken, is het volgens Radstaak als eerste zaak om uit te zoeken hoe duur het leven daar is. Op de ANWB-website vind je goede informatie over kosten van bijvoorbeeld benzine en levensonderhoud op verschillende bestemmingen.

Uit onderzoek van het NIBUD is het daarnaast gebleken dat het beter uitpakt wanneer mensen een bedrag opzij zetten voor de gehele vakantie, in plaats van een dagelijks budget te hanteren.

Radstaak: "We zien dat een dagelijks budget er sneller doorheen wordt gejaagd. Mensen denken: ik heb 100 euro per dag en gaan die 100 euro dan ook opmaken. Zo blijft er niets over voor onvoorziene kosten." Wanneer mensen echter weten dat ze nog een aantal honderd euro voor de hele vakantie hebben, gaan ze doorgaans voorzichtiger met geld om.

“Vraag aan de locals waar zij eten.”
Marloes de Hooge

Radstaak en de Hooge noemen ook allebei de klassieke vakantiebudgettip: ga niet eten en drinken op de meest toeristische plekken, maar loop een straatje verder. "Vraag aan de locals waar zij eten", raadt de Hooge aan. "Of doe inkopen in de supermarkt en ga picknicken in het park."

Het klinkt misschien onromantisch, maar het NIBUD raadt ook aan om op vakantie de uitgaven bij te houden. Neem er elke dag even de tijd voor om te berekenen hoeveel je al hebt uitgegeven en hoeveel je nog uit te geven hebt. Dat geeft overzicht. En je weet welke leuke activiteiten je nog met een gerust hart kunt ondernemen.

Als je echt weinig budget hebt, kan je op zoek gaan naar activiteiten die (bijna) niets kosten. De Hooge noemt gratis stadstours, die in bijna elke grote stad te boeken zijn, en musea, die soms ook (deels) gratis te bezoeken zijn.

Ruil van huis

Wanneer je geen geld kwijt wilt zijn aan accommodatie, kan huizenruil een uitkomst zijn. Er zijn verschillende websites waar je je eigen huis kunt aanmelden. Iemand komt een tijdje in jouw huis zitten, en je kunt zelf op het huis van de ander passen.

Dit gebeurt vaak met gesloten portefeuille. Radstaak: "Ook al ruil je van huis binnen Nederland. Een andere omgeving geeft al een vakantiegevoel."

Onvoorziene kosten

Net zoals thuis de koelkast stuk kan gaan, kunnen op vakantie onvoorziene kostenposten ontstaan. Van Radstaak: "Iemand kan bijvoorbeeld ziek worden, waardoor je langer moet blijven. Houd hier rekening mee in je budgettering."

Op de website van NIBUD vind je een voorbeeldvakantiebegroting.